Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün birlikte resimdeki soruları çözeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
Soru 1: Koyu yazılmış sözcüklere dikkat ederek cümleleri okuyunuz.
Bu kısımda yapmamız gereken, koyu yazılmış kelimelere dikkat ederek verilen cümleleri sesli bir şekilde okumak. Bu kelimeler, cümlelere daha güzel ve etkili bir anlam katıyorlar. Gelin birlikte bu kelimelerin cümlelere kattığı anlamı düşünelim:
- Tüyleri pamuk gibi yumuşacıktı. (Burada tüylerin yumuşaklığını pamuğa benzeterek anlatıyoruz.)
- Kiraz gibi kıpkırmızı yanakları vardı. (Yanakların rengini kiraza benzetiyoruz.)
- Okulun bahçesinde dev gibi çınar ağacı vardı. (Çınar ağacının büyüklüğünü deve benzetiyoruz.)
- Yengesi, Ayşe’yi anne gibi seviyordu. (Ayşe’ye duyulan sevgiyi anne sevgisine benzetiyoruz.)
- Nuri karınca gibi çalışkandı. (Nuri’nin çalışkanlığını karıncanın çalışkanlığına benzetiyoruz.)
- Biberler zehir gibi acıydı. (Biberlerin acılığını zehre benzetiyoruz.)
- Onur’un saçları altın gibi sapsarıydı. (Saçların rengini altına benzetiyoruz.)
Gördüğünüz gibi, koyu yazılmış kelimeler, tıpkı birer resim çizer gibi, anlatmak istediğimiz şeyi daha canlı ve anlaşılır hale getiriyor.
Soru 2: Koyu yazılmış sözcükler cümlelere nasıl bir anlam katmıştır? Anlatınız.
Bu soruda da az önce yaptığımız şeyi biraz daha açıklayacağız. Bu koyu yazılmış kelimeler aslında birer benzetme yapıyorlar. Bir şeyi, başka bir şeye benzeterek anlatıyoruz ki, onu daha iyi anlayalım.
ADIM 1: Cümleleri dikkatlice okuyalım.
Yukarıdaki örneklerde de gördüğümüz gibi, “pamuk gibi”, “kiraz gibi”, “dev gibi”, “anne gibi”, “karınca gibi”, “zehir gibi”, “altın gibi” ifadeleri kullanılmış.
ADIM 2: Benzetmenin ne olduğunu hatırlayalım.
BİLGİ HAZİNESİ‘nde de yazdığı gibi, cümlelerdeki anlatımı güçlendirmek için iki varlık ya da durum arasında karşılaştırma yapılmasına benzetme denir.
ADIM 3: Benzetmelerin cümlelere kattığı anlamı açıklayalım.
Bu benzetmeler sayesinde:
- Tüylerin ne kadar yumuşak olduğunu pamukla karşılaştırarak daha iyi anlıyoruz.
- Yanakların ne kadar kırmızı olduğunu kirazla karşılaştırarak hayal edebiliyoruz.
- Ağacın ne kadar büyük olduğunu devle karşılaştırarak gözümüzde canlandırabiliyoruz.
- Sevginin ne kadar yoğun olduğunu anne sevgisiyle karşılaştırarak hissedebiliyoruz.
- Çalışkanlığı karıncanın çalışkanlığına benzeterek vurguluyoruz.
- Acılığın ne kadar keskin olduğunu zehirle karşılaştırarak ifade ediyoruz.
- Saçların renginin parlaklığını ve sarılığını altınla karşılaştırarak anlatıyoruz.
Yani bu kelimeler, anlatımı daha zengin, daha akılda kalıcı ve daha etkili hale getiriyor.
ADIM 4: Benzetme yapılırken kullanılan kelimelere bakalım.
BİLGİ HAZİNESİ‘nde de belirtildiği gibi, benzetmeler genellikle “gibi” veya “kadar” kelimeleri kullanılarak yapılır.
Örnek: Bu kirazlar bal gibi tatlıymış.
- Benzeyen: Bu kirazlar (Benzerliği gösterilen varlık)
- Kendisine Benzetilen: Bal (Benzetilen varlık)
- Benzetme Edatı: gibi
- Benzetme Yönü: Tatlılık (Neyin benzediği)
Bu örneği inceleyerek, kirazların tatlılığını balın tatlılığına benzeterek anlattığımızı görüyoruz. “Gibi” kelimesi de bu benzetmeyi kurmamıza yardımcı oluyor.
Umarım bu açıklamalarım anlaşılır olmuştur. Siz de çevrenizdeki konuşmalarda veya okuduğunuz kitaplarda bu tür benzetmeleri fark etmeye çalışın. Başka sorularda görüşmek üzere!