Harika bir çalışma! Merhaba sevgili öğrencim, ben Sosyal Bilgiler ve Fen Bilimleri öğretmeninim. Gönderdiğin görseldeki soruları senin için analiz ettim. Gel, şimdi bu soruları adım adım birlikte çözelim ve konuları daha iyi anlayalım.
Soru 1: Obruk, erozyon ve kuraklığın artması gibi doğal sebepler yanında madencilik ve aşırı sulama gibi insan faaliyetleri sonucu da oluşabilir (Görsel 2.32). Toprağın çökmesi ile oluşan obrukların artması özellikle yaylacılık faaliyetlerine ve tarım yapılan alanlara zarar vermektedir.
Risk: ………………………..
Çözüm:
Sevgili öğrencim, bu soruyu çözmek için metinde “risk” yani “tehlike” veya “zarar” belirten ifadeleri bulmalıyız.
Adım 1: Metni dikkatlice tekrar okuyalım. Metnin son cümlesi bize obrukların nelere zarar verdiğini söylüyor. Bu zararlar, aslında obrukların oluşturduğu risklerdir.
Adım 2: Cümlede şöyle diyor: “…özellikle yaylacılık faaliyetlerine ve tarım yapılan alanlara zarar vermektedir.” Bu bize en önemli ipucunu veriyor. Toprağın aniden çökmesi, o arazinin artık tarım için kullanılamaması veya hayvanların otlatılamaması anlamına gelir. Ayrıca, bu çökme sırasında o bölgede bulunan insanlar, hayvanlar veya yapılar da tehlikeye girer.
Adım 3: Bu bilgilerden yola çıkarak boşluğu doldurabiliriz. Obrukların riski, hem mala (tarım arazisi) hem de cana yönelik bir tehlike oluşturmasıdır.
Sonuç:
Risk: Toprağın çökmesi sonucu can ve mal kayıplarının yaşanması, tarım alanlarının ve yaylaların zarar görmesi.
Soru 2: Afet: ………………………..
Çözüm:
Adım 1: Bu soruda bizden bahsedilen afetin adını bulmamız isteniyor. Paragrafın tamamı hangi doğal olaydan bahsediyor? İlk kelimeye bakalım: “Obruk…” diye başlıyor. Zaten görselde de dev bir çukur yani bir obruk görüyoruz.
Adım 2: Bu durumda, metinde anlatılan ve görseli verilen afetin adı çok açık bir şekilde “Obruk”tur.
Sonuç:
Afet: Obruk
Soru 3: Hortum, ani hava değişimlerine bağlı olarak oluşan şiddetli rüzgârlardır (Görsel 2.33). Kara veya deniz üzerinde oluşabilen hortum, kendi ekseni etrafında ve yüksek hızla dönerek yıkıcı bir güce ulaşabilir.
Risk: ………………………..
Çözüm:
Şimdi de hortumun oluşturduğu riskleri bulalım. Yine metindeki ipuçlarını takip edeceğiz.
Adım 1: Metni okuduğumuzda hortumun tanımında “şiddetli rüzgârlar” ve “yıkıcı bir güce ulaşabilir” ifadeleri geçiyor. İşte bu ifadeler, hortumun riskini yani tehlikesini anlatıyor.
Adım 2: “Yıkıcı güç” ne anlama gelir? Binalara, ağaçlara, araçlara zarar vermesi, hatta can kayıplarına yol açması demektir. Yani hortumun riski, bu şiddetli rüzgârın her şeyi yıkıp geçmesidir.
Adım 3: O zaman boşluğa bu yıkıcı etkinin yol açabileceği tehlikeleri yazmalıyız.
Sonuç:
Risk: Şiddetli rüzgârın neden olduğu yıkıcı etki ile can ve mal kayıplarının yaşanması.
Soru 4: Afet: ………………………..
Çözüm:
Adım 1: Tıpkı obruk sorusunda olduğu gibi, burada da metnin hangi afetten bahsettiğini bulacağız. Paragrafın ilk kelimesi bize hemen cevabı veriyor: “Hortum…” diye başlıyor. Görsel 2.33’te de bir hortum görüyoruz.
Adım 2: Dolayısıyla, bu bölümde anlatılan afetin adı “Hortum”dur.
Sonuç:
Afet: Hortum
Umarım açıklamalarım faydalı olmuştur. Unutma, metinleri dikkatlice okuduğumuzda cevaplar genellikle metnin içinde gizlidir! Başarılar dilerim.