7. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Ders Kitabı Cevapları FCM Yayıncılık Sayfa 99
Harika bir çalışma kağıdı! Hadi gel, bu soruları birlikte, adım adım çözelim ve konuları güzelce pekiştirelim. Ben senin Sosyal Bilgiler ve Din Kültürü öğretmeninim, bu soruları kolayca anlayacağın şekilde sana anlatacağım.
A. Aşağıdaki açık uçlu soruları cevaplandırınız.
1. Soru: Hz. Muhammed’i (s.a.v.) doğru anlamak ve tanımak neden önemlidir? Anlatınız.
Çözüm:
Merhaba sevgili öğrencim. Bu çok güzel ve önemli bir soru. Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed’i (s.a.v.) doğru anlamak bizim için birkaç sebepten dolayı çok önemlidir:
- O Bizim En Güzel Örneğimizdir: Allah, Kur’an-ı Kerim’de Peygamberimizi bizler için “en güzel örnek” (üsve-i hasene) olarak tanıtır. Onun nasıl dürüst, adaletli, merhametli, sabırlı olduğunu öğrenirsek, biz de hayatımızda bu güzel ahlakı örnek alabiliriz. Tıpkı bir pusula gibi, o bize doğru yolu gösterir.
- Kur’an’ı Anlamak İçin: Kur’an-ı Kerim, Peygamberimize indirilmiştir ve o, Kur’an’ın canlı bir tefsiri, yani açıklamasıdır. Namazın nasıl kılınacağını, orucun nasıl tutulacağını, zekatın nasıl verileceğini onun hayatından öğreniriz. Onu tanımadan Kur’an’ı tam olarak anlayamayız.
- Allah’ın Sevgisini Kazanmak İçin: Peygamberimizi sevmek ve onun yolundan gitmek, aslında Allah’ı sevdiğimizi göstermenin bir yoludur. Onu doğru anladığımızda, dinimizi daha doğru ve güzel bir şekilde yaşayabiliriz.
2. Soru: Hz. Muhammed’in (s.a.v.) son peygamber olması ne demektir? Açıklayınız.
Çözüm:
Harika bir soru daha! Peygamberimizin “son peygamber” olması, onun “Hâtemü’l-Enbiyâ” yani “Peygamberlerin Mührü” olduğu anlamına gelir. Hadi bunu biraz daha açalım:
- Adım 1: Allah, insanlık tarihi boyunca insanlara doğru yolu göstermek için birçok peygamber göndermiştir. Hz. Âdem ile başlayan bu peygamberler zinciri, Hz. Muhammed (s.a.v.) ile sona ermiştir.
- Adım 2: Ondan sonra artık başka bir peygamber gelmeyecektir. Tıpkı bir mektubun sonuna vurulan mühür gibi, o da peygamberlik görevini tamamlamış ve sonlandırmıştır.
- Adım 3: Onun getirdiği din olan İslam ve kutsal kitap olan Kur’an-ı Kerim, kıyamete kadar geçerli olan son ve en mükemmel ilahi mesajdır. Bu yüzden dinimiz evrenseldir, yani tüm zamanlar ve tüm insanlar içindir.
3. Soru: Hz. Muhammed’in (s.a.v.) rahmet peygamberi olması ne demektir? Açıklayınız.
Çözüm:
Peygamberimizin en güzel sıfatlarından biri de “rahmet peygamberi” olmasıdır. Bu şu anlama gelir:
Allah, Kur’an’da “Biz seni ancak âlemlere rahmet olarak gönderdik.” (Enbiyâ suresi, 107. ayet) buyurur. “Âlemler” kelimesi sadece insanları değil, bütün canlıları, hayvanları, bitkileri, hatta cansız varlıkları bile kapsar. Peygamberimizin gelişi, tüm varlıklar için bir şefkat, merhamet ve iyilik kaynağı olmuştur.
Örneğin, o sadece insanlara değil, hayvanlara eziyet edilmemesini, bitkilere zarar verilmemesini öğütlemiştir. Savaşta bile kadınlara, çocuklara ve yaşlılara dokunulmamasını emretmiştir. Onun getirdiği mesajlar, kalpleri yumuşatan, insanlığa huzur getiren bir rahmet yağmuru gibidir.
4. Soru: Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Kur’an’ı açıklama görevi hakkında bilgi veriniz.
Çözüm:
Peygamberimizin en temel görevlerinden biri de Allah’tan aldığı vahiyleri, yani Kur’an-ı Kerim’i insanlara açıklamaktır. Bu göreve “tebyin” denir.
Düşünelim, Kur’an’da “Namazı kılın.” der ama namazın nasıl, günde kaç vakit kılınacağı detaylı anlatılmaz. İşte bu detayları bize Peygamberimiz öğretmiştir. O, sözleriyle (hadis) ve davranışlarıyla (sünnet) Kur’an’ın ayetlerini açıklamış ve nasıl hayata geçirileceğini bizlere göstermiştir. Kısacası, o yürüyen bir Kur’an’dı ve onun hayatı, Kur’an’ın en güzel açıklamasıydı.
5. Soru: Peygamberimizin (s.a.v.) müjdeleyici ve uyarıcı olması ne demektir? Örnek vererek açıklayınız.
Çözüm:
Peygamberimizin Kur’an’da geçen iki önemli sıfatı da “müjdeleyici” (beşîr) ve “uyarıcı” (nezîr) olmasıdır.
- Müjdeleyici Olması: Allah’a inanan, güzel ve iyi işler yapan insanları cennetle ve Allah’ın sonsuz nimetleriyle müjdelemesidir. Örneğin, “Doğru sözlü olanlar cennete girecektir.” diyerek insanları dürüstlüğe teşvik etmiştir.
- Uyarıcı Olması: Allah’ı inkâr eden, kötülük yapan, insanlara zulmeden kişileri ise cehennem azabıyla ve kötü bir sonla uyarmasıdır. Örneğin, “Yalan söylemek insanı cehenneme götürür.” diyerek insanları yalandan sakındırmıştır.
Yani o, bir yandan iyiliğin sonunun ne kadar güzel olacağını söyleyerek bizi motive etmiş, bir yandan da kötülüğün sonunun ne kadar fena olacağını anlatarak bizi korumaya çalışmıştır.
6. Soru: Defterinize “Ve sen elbette yüce bir ahlak üzeresin.” (Kalem suresi, 4. ayet.) ayetini açıklayan bir kompozisyon yazınız.
Çözüm:
Bu soru senden bir kompozisyon yazmanı istiyor. Ben sana bu kompozisyonda nelerden bahsedebileceğine dair birkaç fikir vereyim, sen de bunları kullanarak harika bir yazı yazabilirsin:
- Giriş: Bu ayetin, Peygamberimiz için ne kadar büyük bir övgü olduğundan bahsedebilirsin. Bizzat Allah’ın, onun ahlakını övdüğünü vurgulayabilirsin.
- Gelişme: Peygamberimizin “yüce ahlakından” somut örnekler verebilirsin. Mesela:
- Onun ne kadar dürüst ve güvenilir olduğundan (“Muhammedü’l-Emîn” lakabından) bahsedebilirsin.
- Ne kadar merhametli olduğundan (çocukları, yetimleri, hayvanları sevmesinden) örnekler verebilirsin.
- Affedici olmasından (kendisine en büyük kötülükleri yapan Mekkelileri bile affetmesinden) bahsedebilirsin.
- Sabırlı, cömert ve adaletli oluşunu anlatabilirsin.
- Sonuç: Bu ayetin ve Peygamberimizin ahlakının bizler için neden bir rehber olduğunu anlatarak kompozisyonunu bitirebilirsin. Onun ahlakıyla ahlaklanmanın önemini vurgulayabilirsin.
7. Soru: Kâfirûn suresinin konusu nedir? Bu sureden hangi mesajları çıkarabiliriz? Söyleyiniz.
Çözüm:
Kâfirûn suresi, Mekke döneminde inmiştir ve çok önemli mesajlar içerir.
- Konusu: Surenin ana konusu, tevhid inancını, yani Allah’ın birliği inancını şirkten, yani Allah’a ortak koşmaktan kesin bir dille ayırmasıdır. O dönemde müşrikler (Allah’a ortak koşanlar), Peygamberimize gelip “Bir sene sen bizim putlarımıza tap, bir sene de biz senin Allah’ına ibadet edelim.” gibi bir teklifte bulunmuşlardı. Bu sure, bu teklife net bir cevap olarak inmiştir.
- Çıkarılacak Mesajlar:
- İnançta Taviz Olmaz: Sure, inanç esaslarından, özellikle de Allah’ın birliği ilkesinden asla taviz verilmeyeceğini öğretir.
- Din ve Vicdan Özgürlüğü: Surenin son ayeti olan “Sizin dininiz size, benim dinim banadır.” ifadesi, dinde zorlama olmadığını, herkesin kendi inancından sorumlu olduğunu gösterir. Bu, başkalarının inançlarına saygı duymak ama kendi inancımızdan da asla vazgeçmemek anlamına gelir.
B. Aşağıdaki soruların doğru seçeneğini işaretleyiniz.
1. Soru:
I. Evlenmesi
II. Ticaret yapması
III. İlahi vahiy alması
IV. Eceli geldiğinde ölmesi
Yukarıdakilerden kaç tanesi, Hz. Muhammed’in (s.a.v.) insani yönüyle ilgilidir?
A) 1
B) 2
C) 3
D) 4
Çözüm:
Adım 1: Peygamberimizin iki yönü vardır: Bütün insanlar gibi olan insani yönü (beşerî yönü) ve Allah’tan vahiy almasıyla ilgili olan peygamberlik yönü (risalet yönü). Soru bizden insani yönüyle ilgili olanları bulmamızı istiyor.
Adım 2: Maddeleri tek tek inceleyelim:
- I. Evlenmesi: Evlenmek, her insanın yaptığı bir davranıştır. Bu, onun insani yönüdür.
- II. Ticaret yapması: Ticaret yapmak, geçimini sağlamak için çalışmak da bir insanın yaptığı bir iştir. Bu da onun insani yönüdür.
- III. İlahi vahiy alması: Vahiy almak, sadece peygamberlere özgü bir durumdur. Bu, onun peygamberlik yönüdür.
- IV. Eceli geldiğinde ölmesi: Doğmak, büyümek ve ölmek bütün insanların ortak kaderidir. Bu da onun insani yönüdür.
Adım 3: İnsani yönüyle ilgili olanlar I, II ve IV. maddelerdir. Yani toplam 3 tanesi.
Sonuç: Doğru cevap C) 3 seçeneğidir.
2. Soru: Hâtemü’l-Enbiyâ ne demektir?
A) Hz. Muhammed’in son peygamber olduğunu ifade eden bir kavramdır.
B) Hz. Muhammed’in (s.a.v.) de herkes gibi insan olduğunu belirten kavramdır.
C) Hz. Muhammed’in (s.a.v.) güzel ahlaklı olduğunu ifade eden bir kavramdır.
D) Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Allah’tan (c.c.) vahiy aldığını ifade eden bir kavramdır.
Çözüm:
Adım 1: “Hâtemü’l-Enbiyâ” kelimesini hatırlayalım. “Hâtem” mühür, son; “Enbiyâ” ise nebiler, peygamberler demektir. Birleştirdiğimizde “Peygamberlerin Mührü” veya “Peygamberlerin Sonuncusu” anlamına gelir.
Adım 2: Şıkları inceleyelim. Bu anlama en uygun olan şık, Peygamberimizin kendisinden sonra başka bir peygamber gelmeyeceğini belirten şıktır.
Adım 3: A şıkkında “Hz. Muhammed’in son peygamber olduğunu ifade eden bir kavramdır.” deniliyor. Bu, bizim tanımımızla birebir uyuşuyor.
Sonuç: Doğru cevap A) seçeneğidir.
3. Soru: Aşağıdaki kavramları, anlam ilişkisine göre gruplandıracak olursak hangisi dışarıda kalır?
A) Peygamberlik
B) Cennet
C) Risalet
D) Nübüvvet
Çözüm:
Adım 1: Verilen kavramların anlamlarını düşünelim.
- Peygamberlik: Allah’ın mesajlarını insanlara iletme görevi.
- Cennet: İnanan ve iyi işler yapanların ahirette ödüllendirileceği yer.
- Risalet: Elçilik, peygamberlik. Peygamberlik ile çok yakın, hatta eş anlamlı bir kelime.
- Nübüvvet: Haber getirme, peygamberlik. Bu da peygamberlik ile aynı anlama gelen bir kelime.
Adım 2: Kavramları gruplayalım. Gördüğümüz gibi “Peygamberlik”, “Risalet” ve “Nübüvvet” kavramları birbiriyle doğrudan ilgili ve hepsi peygamberlik görevini ifade ediyor.
Adım 3: “Cennet” ise ahiret hayatı ve bir ödül ile ilgili bir kavramdır. Diğer üç kavramdan farklı bir anlam grubuna aittir. Bu yüzden dışarıda kalır.
Sonuç: Doğru cevap B) Cennet seçeneğidir.
Umarım açıklamalarım faydalı olmuştur. Anlamadığın bir yer olursa çekinmeden sorabilirsin. Başarılar dilerim