8. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Ders Kitabı Cevapları Nev Yayınları Sayfa 11

Merhaba sevgili öğrencim,

Ünitemize hazırlık için verilen bu güzel soruları birlikte inceleyelim ve nasıl cevaplayabileceğini adım adım konuşalım. Bu sorular, senin araştırma yapmanı, düşünmeni ve öğrendiklerini kendi cümlelerinle ifade etmeni amaçlıyor. Haydi başlayalım!

1. Soru: Kader, kaza, yasa, irade ve tevekkül kavramlarının anlamlarını sözlük ve ansiklopedilerden öğrenip defterinize yazınız.

Bu soruyu cevaplamak için bir dedektif gibi bu kelimelerin izini süreceğiz. Bu kavramlar, ünitemizin temel taşları, o yüzden anlamlarını iyi bilmek çok önemli.

• Adım 1: Öncelikle güvenilir kaynaklar bulmalısın. Evdeki bir Türkçe Sözlük, Dinî Terimler Sözlüğü veya okul kütüphanesindeki ansiklopediler harika bir başlangıç olur. Ayrıca internetten Diyanet İşleri Başkanlığı’nın sözlüğüne de bakabilirsin.
• Adım 2: Her bir kavram için bulduğun tanımı dikkatlice oku. Ben sana yol göstermek için kısa açıklamalar yapayım:

  Kader: Allah’ın, evrende olacak her şeyi, belirli bir ölçü ve düzen içinde önceden bilmesi ve planlamasıdır. Tıpkı bir mimarın bina yapmadan önce her şeyi en ince ayrıntısına kadar çizmesi gibi düşünebilirsin.

  Kaza: Allah’ın önceden bildiği ve planladığı olayların, zamanı geldiğinde gerçekleşmesidir. Mimarın çizdiği planın, ustalar tarafından yapılıp binanın ortaya çıkması gibi.

  Yasa: Allah’ın evrene koyduğu değişmez kurallardır. Fiziksel yasalar (suyun kaldırma kuvveti gibi), biyolojik yasalar (canlıların doğup büyümesi gibi) ve toplumsal yasalar (adaletin olduğu yerde huzurun olması gibi) bunlara örnektir.

  İrade: Seçme ve karar verme yeteneğidir. Allah’ın iradesi sonsuzdur (Küllî İrade), insanın iradesi ise sınırlıdır (Cüz’î İrade). Hangi yemeği yiyeceğine, ders çalışıp çalışmayacağına sen karar verirsin, işte bu senin iradendir.

  Tevekkül: Bir iş için elinden gelen tüm çabayı gösterdikten sonra, sonucunu Allah’a bırakmak ve O’na güvenmektir. Örneğin, sınavına çok iyi çalışırsın ve sonra “Allah’ım, ben elimden geleni yaptım, gerisi sana kalmış,” dersin. İşte bu tevekküldür.

• Adım 3: Araştırmandan sonra bu kavramları, anladığın şekilde defterine güzelce yaz.

2. Soru: Evrendeki ölçü ve düzen ile ilgili bir araştırma yaparak sonuçlarını defterinize yazınız.

Bu soru, etrafımıza bir bilim insanı gözüyle bakmamızı istiyor. Evren ne kadar da muhteşem bir düzen içinde, değil mi?

• Adım 1: Gözlerini kapat ve bir an düşün. Gece ve gündüzün birbirini takip etmesi, mevsimlerin sırayla gelmesi, Dünya’nın hem kendi etrafında hem de Güneş’in etrafında hiç şaşmadan dönmesi… Bunlar harika bir düzenin parçaları.
• Adım 2: Araştırma için şu konulara odaklanabilirsin:
  • Gezegenlerin yörüngeleri
  • Yağmurun oluşumu ve su döngüsü
  • Bir tohumun kocaman bir ağaca dönüşmesi
  • İnsan vücudundaki sistemlerin (sindirim, solunum vb.) uyum içinde çalışması
  • Arıların bal yapması
• Adım 3: Bulduğun örneklerden 2-3 tanesini seç ve bu örneklerdeki ölçü ve düzenin nasıl işlediğini anlatan kısa bir metin yaz. Mesela, “Eğer Dünya Güneş’e biraz daha yakın olsaydı yanardık, biraz daha uzak olsaydı donardık. Bu bile evrende ne kadar hassas bir denge olduğunu gösteriyor.” gibi cümleler kurabilirsin.

3. Soru: İnsanı diğer canlılardan farklı kılan özellikler hakkında bilgi edininiz.

Bizi bir kediden, bir ağaçtan veya bir balıktan ayıran en önemli özelliklerimiz nelerdir? Haydi, bu özel yanlarımızı keşfedelim.

• Adım 1: İlk olarak aklına gelenleri bir kenara not al. Mesela “düşünmek”, “konuşmak” gibi.
• Adım 2: Araştırma yaparken şu kavramların üzerinde dur:

  Akıl: İyi ile kötüyü, doğru ile yanlışı ayırmamızı sağlayan en büyük nimet. Problem çözebilir, yeni şeyler icat edebiliriz.

  İrade: Seçim yapma özgürlüğümüz. Davranışlarımızı kendi isteğimizle yönlendirebiliriz.

  Sorumluluk: Aklımız ve irademiz olduğu için yaptığımız seçimlerin sonuçlarından biz sorumluyuz. Bir hayvan, yaptıkları için sorumlu tutulmaz ama biz tutuluruz.

  İnanma: Bir yaratıcıya inanma, ibadet etme ve manevi bir arayış içinde olma ihtiyacı sadece insana özgüdür.

• Adım 3: Bu özellikleri açıklayarak defterine yaz. İnsanın bu özellikler sayesinde medeniyetler kurduğunu, sanat ve bilim ürettiğini de ekleyebilirsin.

4. Soru: Halk arasında kader ve kaza ile ilgili atasözü ve deyimlerden örnekler araştırıp defterinize yazınız.

Dilimiz, inancımızın ve kültürümüzün izleriyle doludur. Bu soruyla dilimizdeki bu zenginliği keşfedeceğiz.

• Adım 1: Büyüklerine (annen, baban, deden, ninen) bu konuyla ilgili bildikleri atasözlerini sorabilirsin. Onların tecrübelerinden faydalanmak çok keyifli olacaktır.
• Adım 2: İnternette “kader ile ilgili atasözleri” şeklinde arama yapabilirsin. Karşına pek çok örnek çıkacaktır.
• Adım 3: Bulduğun örnekleri defterine yazarken, hangilerinin doğru kader anlayışını (çaba + tevekkül) yansıttığını, hangilerinin ise yanlış kader anlayışını (tembellik, pasiflik) yansıttığını düşünerek not alabilirsin. İşte birkaç örnek:
  • “Tedbir kuldan, takdir Allah’tandır.” (Bu, önce çabalamak gerektiğini anlatan doğru bir anlayıştır.)
  • “Akan su yosun tutmaz.” (Çalışmanın ve gayretin önemini vurgular.)
  • “Kısmetinde ne varsa o olur.” (Bu söz, çabayı göz ardı edip her şeyi sadece beklemek olarak anlaşılırsa yanlış bir kader anlayışına yol açabilir.)

5. Soru: Bakara suresinin 255. ayetini Kur’an-ı Kerim mealinden okuyup ayette verilmek istenen mesajları defterinize yazınız.

Bu soru çok özel bir ayeti incelememizi istiyor. Bu ayetin özel bir adı da var: “Ayetel Kürsi”.

• Adım 1: Bir Kur’an-ı Kerim mealinden (Türkçe anlamından) Bakara suresinin 255. ayetini bul ve dikkatlice oku.
• Adım 2: Okurken ayetin bize Allah hakkında neler söylediğine odaklan. Ayetteki ana mesajları, yani bize ne anlatmak istediğini çıkarmaya çalış.
• Adım 3: Defterine “Ayetel Kürsi’den Çıkardığım Mesajlar” gibi bir başlık atabilir ve maddeler halinde şunları yazabilirsin:

  • Allah’tan başka ilah yoktur. O, tektir.
  • Allah, her zaman diridir (Hayy) ve her şeyi yönetendir (Kayyûm). O’nu uyku veya yorgunluk tutmaz.
  • Göklerde ve yerde ne varsa hepsi O’nundur.
  • O’nun izni olmadan kimse kimseye yardım edemez (şefaat edemez).
  • Allah, her şeyi bilir. Bizim bilgimiz ise O’nun izin verdiği kadardır.
  • O’nun gücü ve egemenliği (kürsüsü) bütün evreni kaplar.
  • O, çok yücedir, çok büyüktür.

  Bu maddeleri kendi cümlelerinle zenginleştirerek yazabilirsin.

Umarım bu açıklamalar işine yarar. Unutma, önemli olan bu hazırlık sürecinden keyif almak ve yeni şeyler öğrenmek. Kolay gelsin!