Merhaba sevgili öğrencim! Haydi, “Kendimi Değerlendiriyorum” etkinliğindeki soruları birlikte adım adım çözelim ve konuları güzelce pekiştirelim. İşte soruların çözümleri ve açıklamaları:
A. Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere verilen sözcüklerden uygun olanları yazınız.
Kelimelerimiz: israf, gider, gelir, tarım, maliyet, fayda, Tüketici Hakem Heyeti
1. Soru: Kaynakların elde edilmesi için harcanan değerler toplamına ………… denir.
Adım 1: Bu cümlede bir tanım yapılıyor. Bir şeyi, örneğin bir kalemi üretmek için harcanan para, emek, malzeme gibi şeylerin toplamına ne dendiğini bulmalıyız.
Adım 2: Verilen kelimelere göz atalım. Bu tanıma en uygun kelime hangisi olabilir? Düşündüğümüzde, bir ürünün bize kaça mal olduğunu ifade eden kelime “maliyet”tir.
Sonuç: Boşluğa gelmesi gereken doğru kelime maliyet‘tir.
2. Soru: Gıda, su, elektrik gibi kaynakların gereksiz harcanmasına ………… denir.
Adım 1: Cümle, değerli kaynakları boş yere, dikkatsizce kullanmanın adını soruyor. Mesela açık bırakılan bir musluk veya boş odada yanan bir lamba gibi.
Adım 2: Kelimelerimize tekrar bakalım. Bu durumu en iyi anlatan kelime hangisidir? Tabii ki “israf”. Kaynakları boşa harcamak israftır.
Sonuç: Bu boşluğa israf yazmalıyız.
3. Soru: Sürdürülebilir bir bütçe için gelir ve ………… arasında denge sağlamamız gerekir.
Adım 1: Bütçe, paramızı nasıl yöneteceğimizle ilgilidir. Bütçede iki temel unsur vardır: kazandığımız para ve harcadığımız para.
Adım 2: Cümlede “gelir” yani kazandığımız para verilmiş. Bunun karşılığı, yani harcadığımız para anlamına gelen kelimeyi bulmalıyız. Bu kelime “gider”dir.
Sonuç: Cümleyi doğru tamamlayan kelime gider‘dir.
4. Soru: Ürün elde etmek için toprağı ekip biçme faaliyetine ………… denir.
Adım 1: Bu cümlede toprağı işleyerek bitkisel ürünler yetiştirme işinin adı soruluyor. Çiftçilerin yaptığı işi düşünelim.
Adım 2: Verilen kelimelerden hangisi bu faaliyeti tanımlar? Toprağı ekip biçmek, yani bitki yetiştirmek “tarım” faaliyetidir.
Sonuç: Boşluğa gelmesi gereken doğru kelime tarım‘dır.
5. Soru: Tüketicinin haklarını ………… korur.
Adım 1: Bir ürün aldığımızda sorun yaşarsak, örneğin bozuk çıkarsa, haklarımızı arayabileceğimiz bir kurum vardır. Cümle bu kurumu soruyor.
Adım 2: Kelimelerimize baktığımızda, tüketicilerin yani bizlerin haklarını korumakla görevli olan kurumun adı açıkça verilmiş: “Tüketici Hakem Heyeti”.
Sonuç: Bu cümlenin doğru cevabı Tüketici Hakem Heyeti‘dir.
B. Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların başına “D”, yanlış olanların başına “Y” yazınız.
1. Soru: Mekânlar ve yaşam koşulları değişse de istekler hep aynıdır.
Bu ifade yanlıştır. Çünkü isteklerimiz yaşadığımız yere, yaşımıza, kültürümüze ve imkanlarımıza göre sürekli değişir. Örneğin köyde yaşayan birinin isteği ile büyük bir şehirde yaşayan birinin istekleri farklı olabilir.
Sonuç:Y
2. Soru: Tüketilen bütün ürünler geri dönüştürülebilir.
Bu ifade de yanlıştır. Keşke öyle olsaydı! Ama maalesef her ürün geri dönüştürülemiyor. Örneğin bazı plastik türleri, kirlenmiş kağıtlar veya birden fazla malzemenin karışımından yapılmış ürünler geri dönüştürülemez.
Sonuç:Y
3. Soru: Alışverişe çıkmadan önce liste oluşturmak zaman kaybını önler.
Bu ifade kesinlikle doğrudur. Alışveriş listesi yapmak, ne alacağını bilerek markette dolaşmanı sağlar. Bu sayede hem unuttuğun bir şey olmaz hem de gereksiz reyonlarda vakit kaybetmezsin. Planlı olmak her zaman iyidir!
Sonuç:D
4. Soru: Ziraat mühendisleri turizm sektöründe çalışmaktadır.
Bu ifade yanlıştır. Ziraat, tarım demektir. Ziraat mühendisleri de tarım alanında, yani bitkisel ve hayvansal üretimle ilgili konularda uzmanlaşmış kişilerdir. Turizm sektöründe ise otel yöneticileri, rehberler gibi meslekler bulunur.
Sonuç:Y
5. Soru: Giderlerimizi belirlerken ihtiyaçlarımızı isteklerimizin önünde tutmalıyız.
Bu ifade çok önemli ve doğrudur. İhtiyaçlar, yaşamak için zorunlu olan şeylerdir (barınma, beslenme gibi). İstekler ise olmasa da yaşayabileceğimiz şeylerdir (yeni bir oyuncak, sinemaya gitmek gibi). Paramızı harcarken önce temel ihtiyaçlarımızı karşılamalıyız.
Sonuç:D
C. Verilen açıklamaları uygun olan kavramlarla eşleştiriniz.
Haydi şimdi de doğru eşleştirmeleri yapalım!
- A) Sosyal ve kültürel ihtiyaçlarımızdan biridir.
Bu tanım en çok Gezmek ile uyuşuyor. Yeni yerler görmek, farklı kültürleri tanımak sosyal bir ihtiyaçtır.
- B) Zaman israfının önüne geçmek için yapılmalıdır.
Zamanımızı verimli kullanmak ve hedeflerimize ulaşmak için yaptığımız şeye Planlama denir.
- C) Ürünün uluslararası standartlara uygun şekilde üretildiğini gösteren işarettir.
Bir ürünün üzerinde gördüğümüz ve onun güvenli, sağlıklı olduğunu belirten bu işaret CE işaretidir.
- Ç) İhtiyaç ve isteklerimizin karşılanmasında kullanılan ödeme aracıdır.
Alışveriş yaparken kullandığımız, mal ve hizmetleri almamızı sağlayan araca Para diyoruz.
- D) Gelir ve giderlerin türüne göre ve ayrıntılarıyla gösterildiği çizelgedir.
Paramızın nereden geldiğini (gelir) ve nereye gittiğini (gider) gösteren bu harika çizelgeye Bütçe adı verilir.
Umarım tüm açıklamalar anlaşılır olmuştur. Harika bir iş çıkardın! Unutma, anlamadığın bir yer olursa her zaman sorabilirsin.