Merhaba sevgili öğrencim, ben Sosyal Bilgiler öğretmenin. Gönderdiğin ders kitabı sayfasını inceledim. Gel şimdi buradaki soruları ve konuları birlikte, adım adım anlayarak çözelim.
Soru 1:Yaşadığınız ilin yer şekilleri hakkında neler biliyorsunuz? Söyleyiniz.
Çözüm:
Bu soru, aslında hepimizin yaşadığı yere göre farklı cevaplar vereceği bir düşünme sorusu. Amaç, yaşadığımız çevrenin coğrafi özelliklerini ne kadar bildiğimizi görmek. Ben sana örnek bir cevap hazırladım. Diyelim ki İstanbul’da yaşıyoruz.
Örnek Cevap (İstanbul için):
- Yaşadığım il olan İstanbul’un çok yüksek dağları olmadığını biliyorum. Daha çok tepelerden oluşuyor. Örneğin Çamlıca Tepesi ve Aydos Tepesi en bilinenleri.
- İstanbul’un en önemli özelliği bir boğaza (İstanbul Boğazı) sahip olması. Bu boğaz, Asya ve Avrupa kıtalarını birbirinden ayırıyor.
- Ayrıca şehrin Karadeniz’e ve Marmara Denizi’ne kıyısı var.
- Haliç adında önemli bir girintisi bulunuyor.
- Terkos (Durusu) Gölü gibi tatlı su kaynakları da var.
Gördüğün gibi, sen de kendi yaşadığın ili düşünerek oradaki dağları, ovaları, nehirleri, gölleri veya denizleri anlatabilirsin.
Soru 2: Sosyal bilgiler dersinde Yiğit Öğretmen, Zehra’ya iki haritayı (Türkiye Fiziki Haritası ve Türkiye Siyasi Haritası) göstererek “Toros Dağları’nın hangi haritada gösterildiğini söyler misin?” diye soruyor. Zehra’nın doğru cevabı ne olmalıdır ve neden?
Çözüm:
Zehra’nın verdiği cevap, metinde de belirtildiği gibi tamamen doğrudur: “Toros Dağları, Türkiye fiziki haritasında gösterilmiştir öğretmenim.”
Peki ama neden bu cevap doğru? Gel bunu adımlar halinde öğrenelim.
Adım 1: Harita Türlerini Anlayalım
Öncelikle iki harita arasındaki farkı çok iyi bilmeliyiz:
- Fiziki Harita: Yeryüzü şekillerini gösterir. Yani dağlar, ovalar, platolar, nehirler, göller gibi doğal unsurları bu haritada buluruz. Yükseklikler ve derinlikler farklı renklerle (örneğin alçak yerler yeşil, yüksek yerler kahverengi, denizler ise mavinin tonları ile) gösterilir.
- Siyasi Harita (İdari Harita): İnsanların oluşturduğu sınırları gösterir. Ülke sınırları, il sınırları, ilçe sınırları ve başkentler gibi idari bölümleri bu haritada görürüz. Genellikle iller veya ülkeler birbirinden kolayca ayrılsın diye farklı renklerle boyanır ama bu renklerin yükseltiyle bir ilgisi yoktur.
Adım 2: Soruyu Değerlendirelim
Öğretmenimiz bize “Toros Dağları”nı soruyor. Toros Dağları, insanlar tarafından çizilmiş bir sınır değil, doğal bir yeryüzü şeklidir. Yani bir dağ sırasıdır.
Sonuç:
Bu nedenle, dağları yani yeryüzü şekillerini gösteren harita fiziki harita olduğu için Zehra doğru cevabı vermiştir. Siyasi haritaya baktığımızda Toros Dağları’nı göremeyiz ama o dağların bulunduğu Adana, Mersin, Antalya gibi illeri ve onların sınırlarını görebiliriz.
Umarım açıklamalarım faydalı olmuştur. Derslerinde başarılar dilerim!