Merhaba sevgili öğrencim! Gönderdiğin Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi sorularını bir öğretmenin olarak senin için adım adım, kolayca anlayacağın bir dille çözeceğim. Hazırsan, haydi başlayalım!
2. Soru:
– Eve girerken selam vermek – Ayşe
– Selam verene selam ile karşılık vermek – Buse
– Verilen selamı almamak – Hasan
– Bir yerden ayrılırken de selam vermek – Duygu
Yukarıdaki tabloya göre selamlaşma ile ilgili olarak hangi öğrencinin söylediği ifade doğru değildir?
A) Hasan
B) Buse
C) Duygu
D) Ayşe
Çözüm:
Bu soruyu çözmek için tablodaki davranışların hangisinin selamlaşma adabına uygun olup olmadığını bulmalıyız. Unutma, selamlaşmak insanlar arasındaki sevgiyi ve saygıyı artıran çok güzel bir davranıştır.
- Adım 1: Ayşe’nin söylediği “Eve girerken selam vermek” ifadesine bakalım. Bu, hem dinimizde hem de görgü kurallarında tavsiye edilen doğru bir davranıştır.
- Adım 2: Buse’nin söylediği “Selam verene selam ile karşılık vermek” ifadesini inceleyelim. Biri bize selam verdiğinde ona karşılık vermek bir zorunluluktur ve çok önemlidir. Yani bu da doğru bir davranıştır.
- Adım 3: Duygu’nun söylediği “Bir yerden ayrılırken de selam vermek” ifadesine bakalım. Tıpkı bir yere girerken olduğu gibi ayrılırken de selam vermek güzel bir davranıştır. Bu da doğrudur.
- Adım 4: Şimdi de Hasan’ın söylediği “Verilen selamı almamak” ifadesini düşünelim. Bize verilen bir selamı almamak, o kişiye karşı bir saygısızlıktır ve kesinlikle yanlış bir davranıştır.
Soru bizden hangi ifadenin doğru bir selamlaşma davranışı olmadığını soruyor. Gördüğümüz gibi, Hasan’ın söylediği davranış yanlıştır.
Sonuç: Doğru cevap A) Hasan‘dır.
3. Soru:
“Bir kişinin odası, dolabı, çekmecesi, çantası, cüzdanı, telefonu veya özel eşyalarına izinsiz olarak bakmak ve onları kullanmak, o kişinin özel alanına girmek demektir. Bu da doğru değildir.”
Yukarıda ifade edilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?
A) Kibir
B) Mahremiyet
C) Nezaket
D) Müsamaha
Çözüm:
Bu soruda bize bir tanım verilmiş ve bu tanımın hangi kavrama ait olduğu sorulmuş. Hadi kavramları ve tanımı inceleyelim.
- Adım 1: Paragrafı dikkatlice okuyalım. Paragraf, başkalarının özel eşyalarına ve özel alanlarına izinsiz girmenin yanlış olduğundan bahsediyor. Her insanın kendine ait bir “özel alanı” vardır ve bu alana saygı gösterilmesi gerekir.
- Adım 2: Şimdi şıklardaki kavramların ne anlama geldiğini hatırlayalım:
- Kibir: Kendini başkalarından üstün görme, büyüklenme demektir. Paragrafla ilgisi yok.
- Mahremiyet: Kişinin özel yaşamının gizliliği demektir. Yani başkalarının bilmesini istemediği, sadece kendine ait olan alanlar ve bilgilerdir. Paragraftaki tanım tam olarak bunu anlatıyor!
- Nezaket: Başkalarına karşı saygılı, nazik ve kibar davranmaktır. Başkasının mahremiyetine saygı duymak bir nezaket kuralıdır ama paragrafın doğrudan tanımı “nezaket” değil.
- Müsamaha: Hoşgörü demektir. Başkalarının hatalarını anlayışla karşılamaktır. Paragrafla bir ilgisi yok.
- Adım 3: Paragrafta anlatılan “kişinin özel alanı” ve “özel eşyaları” kavramları, doğrudan mahremiyet kavramıyla ilgilidir. Başkasının telefonunu karıştırmak, çantasını açmak mahremiyetin ihlalidir.
Sonuç: Doğru cevap B) Mahremiyet‘tir.
4. Soru:
I. Doğruluğu kesin olmayan bilgileri paylaşmak
II. Kişilerin izni olmadan telefon numaralarını ve resimlerini paylaşmak
III. Toplu alanlarda telefonu sessize almak
IV. Kullandığımız kelimelerde kısaltma yapmak
Sosyal iletişim araçlarını kullanırken yukarıda verilenlerden hangilerini yapmak yanlış bir davranıştır?
A) I-II
B) II-III-IV
C) I-II-III
D) I-II-IV
Çözüm:
Bu soruda sosyal medyayı veya diğer iletişim araçlarını kullanırken yapmamamız gereken, yani “yanlış” olan davranışları bulmamız isteniyor. Maddeleri tek tek inceleyelim.
- Adım 1:
I. Doğruluğu kesin olmayan bilgileri paylaşmak: Emin olmadığımız, dedikodu veya yalan olabilecek bir bilgiyi yaymak çok yanlıştır. Bu, insanlara zarar verebilir.
II. Kişilerin izni olmadan telefon numaralarını ve resimlerini paylaşmak: Bu, bir önceki soruda öğrendiğimiz mahremiyetin yani özel hayatın gizliliğinin ihlalidir. Kesinlikle çok yanlış bir davranıştır.
III. Toplu alanlarda telefonu sessize almak: Otobüs, kütüphane, sinema gibi yerlerde başkalarını rahatsız etmemek için telefonu sessize almak saygılı ve doğru bir davranıştır.
IV. Kullandığımız kelimelerde kısaltma yapmak: Sürekli “slm”, “nbr” gibi kısaltmalar kullanmak, özellikle büyüklerimizle veya resmi bir ortamda konuşurken anlaşılmayı zorlaştırabilir ve saygısızlık olarak algılanabilir. Bu nedenle genel olarak kaçınılması gereken, yanlış bir kullanım şekli olarak kabul edilir.
- Adım 2: Şimdi hangi davranışların “yanlış” olduğunu bir kenara yazalım: I, II ve IV numaralı davranışlar yanlışken, III numaralı davranış doğrudur.
- Adım 3: Soru bizden yanlış olanları istediği için şıklarda I, II ve IV’ün bir arada olduğu, ama III’ün olmadığı seçeneği bulmalıyız.
- A şıkkında sadece I ve II var. Eksik.
- B ve C şıklarında III var. III doğru bir davranış olduğu için bu şıklar olamaz.
- D şıkkında ise I, II ve IV bir arada verilmiş. Aradığımız cevap bu!
Sonuç: Doğru cevap D) I-II-IV‘tür.