Harika bir Hayat Bilgisi konusu! Merhaba sevgili öğrencim, doğada yönümüzü bulmak hem çok eğlenceli hem de çok önemli bir bilgidir. Gel şimdi bu sayfadaki etkinliği birlikte adım adım inceleyelim ve çözelim.
1- Çevrenizdeki karınca yuvalarını ve ağaçların üzerindeki yosunları gözlemleyiniz. Karınca yuvalarının, yosunların bulunduğu yere ve Güneş’e göre yönünüzü belirleyiniz.
Bu etkinlik bizden doğadaki bazı ipuçlarını kullanarak yönleri nasıl bulabileceğimizi öğrenmemizi istiyor. Tıpkı bir izci gibi, doğayı dikkatlice okuyacağız! Hadi başlayalım.
Adım 1: Güneş ile Yönümüzü Bulmayı Hatırlayalım
Ders kitabımızda Emre’nin anlattığı gibi, en kolay yön bulma yöntemlerinden biri Güneş’i kullanmaktır. Unutma, Güneş her zaman doğudan doğar ve batıdan batar.
- Sabah saatlerinde Güneş’in doğduğu yöne sağ kolunu uzat.
- Bu durumda sağ kolun Doğu‘yu gösterir.
- Sol kolun ise tam tersi olan Batı‘yı gösterir.
- Yüzünü döndüğün yön Kuzey‘dir.
- Sırtın ise Güney‘i gösterir.
Bu bilgiyi aklımızın bir köşesinde tutalım, çünkü birazdan işimize yarayacak.
Adım 2: Doğadaki Gizli İşaretleri Keşfedelim
Bazen hava kapalı olabilir ve Güneş’i göremeyebiliriz. İşte o zaman doğadaki diğer yardımcılarımız devreye girer: karıncalar ve yosunlar!
Peki ama bir karınca yuvası ya da bir yosun bize yönü nasıl gösterir?
Cevabı çok basit:
- Karınca Yuvaları: Karıncalar çok çalışkan ve akıllı hayvanlardır. Yuvalarının girişini soğuk rüzgarlardan korumak için, yuvalarından çıkardıkları toprağı yuvanın kuzey tarafına yığarlar. Çünkü ülkemizde soğuk rüzgarlar genellikle kuzeyden eser. Yani bir karınca yuvasına baktığında, toprağın daha çok biriktiği, daha yüksek olan taraf bize KUZEY yönünü gösterir.
- Ağaçlardaki ve Taşlardaki Yosunlar: Yosunları düşünelim. Onlar nereleri sever? Genellikle nemli, serin ve gölge olan yerleri, değil mi? Güneş’i pek sevmezler. Ağaçların ve taşların da her tarafı eşit miktarda güneş almaz. Güneşin daha az vurduğu, daha serin ve nemli kalan tarafı hep KUZEY‘e bakan tarafıdır. Bu yüzden ağaçların, taşların veya duvarların kuzey tarafları genellikle yosun tutar.
Adım 3: Gözlem Yapalım ve Sonuca Ulaşalım
Şimdi bu bilgileri kullanarak bir gözlem yapalım.
Dışarı çıktığında bir ağaç bul ve gövdesini incele. Eğer bir tarafında yosunlar varsa, işte orası KUZEY yönüdür!
Ya da bir karınca yuvası bul. Toprağın yığılı olduğu tarafı tespit et. O taraf da KUZEY yönüdür!
Sonuç:
Artık Kuzey‘i bulduğuna göre, diğer yönleri bulmak çocuk oyuncağı!
Yüzünü yosunların olduğu veya karınca toprağının yığılı olduğu yöne, yani Kuzey‘e dön.
Sırtın Güney‘i,
Sağ kolun Doğu‘yu,
Sol kolun ise Batı‘yı gösterecektir.
İşte bu kadar basit! Doğayı okuyarak bir kaşif gibi yönünü buldun. Tebrikler!