Harika bir soru! Hep birlikte bu güzel konuyu daha yakından inceleyelim. Ben sizin öğretmeniniz olarak bu konuyu en anlaşılır şekilde anlatmak için buradayım.
Soru: Rahmet ve merhamet kavramları hakkında neler biliyorsunuz?
Sevgili öğrencilerim, “rahmet” ve “merhamet” kelimelerini günlük hayatta sıkça duyarız. İkisi de birbirine çok yakın anlamlar taşısa da aralarında ince ve güzel bir fark vardır. Gelin, bu farkı adım adım, kitabımızdaki bilgilerle birlikte öğrenelim.
-
Adım 1: Merhamet Nedir?
Merhamet, bir canlının acısını veya zor durumunu hissedip ona karşı şefkat, sevgi ve yardım etme isteği duymaktır. Mesela, yaralı bir kediyi görüp ona yardım etmek, üzgün bir arkadaşımızı teselli etmek birer merhamet göstergesidir. Merhamet, kalbimizdeki o sıcacık acıma ve koruma duygusudur.
-
Adım 2: Rahmet Nedir?
Rahmet ise merhametten daha geniş, daha büyük bir kavramdır. Sadece acıma ve şefkati değil, aynı zamanda bağışlamayı, iyilik etmeyi, nimet vermeyi de içerir. Allah’ın rahmeti dediğimizde, O’nun sevgisinin, lütfunun ve bereketinin her şeyi kuşattığını anlarız. Yağmurun yağması, güneşin doğması, toprağın bize ürünler vermesi Allah’ın sonsuz rahmetinin birer örneğidir.
-
Adım 3: Allah’ın Güzel İsimleri: Rahman ve Rahîm
Bu iki güzel kavramı en iyi şekilde Allah’ın (c.c.) Esmâ-i Hüsnâ’sından yani güzel isimlerinden olan Rahman ve Rahîm ile anlarız.
Rahman: Allah’ın bu dünyada inanan veya inanmayan, iyi veya kötü ayırt etmeden bütün yarattıklarına merhamet etmesidir. O, Rahman ismiyle herkese rızık verir, herkese nefes aldırır. Bu, O’nun rahmetinin ne kadar geniş ve sonsuz olduğunu gösterir.
Rahîm: Allah’ın özellikle ahirette, yani diğer dünyada, sadece O’na inanan ve iyi işler yapan (mümin) kullarına göstereceği özel şefkat ve merhametidir. Bu, O’nun sevgisini kazananlara özel bir ikramıdır.
-
Adım 4: Günlük Hayatımızdaki Yeri: Besmele
Hani bir işe başlarken, yemek yerken, su içerken “Bismillâhirrahmânirrahîm” deriz ya? İşte bu, “Rahman ve Rahîm olan Allah’ın adıyla başlarım” demektir. Yani işimize başlarken hem dünyadaki bütün varlıklara merhamet eden (Rahman), hem de ahirette inananları özel olarak koruyacak olan (Rahîm) Rabb’imizin adını anarak O’ndan yardım ve bereket diliyoruz.
Sonuç olarak;
Merhamet daha çok canlılara yönelik içimizdeki şefkat ve acıma duygusuyken, rahmet ise bunu da kapsayan çok daha geniş bir bağışlama, lütuf ve iyiliktir. Allah’ın Rahman ismi O’nun rahmetinin bütün kâinatı kuşattığını, Rahîm ismi ise O’nun merhametinin müminler için eşsiz bir müjde olduğunu bize hatırlatır.