6. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Ders Kitabı Cevapları SDR İpekyolu Yayıncılık Sayfa 93
Merhaba sevgili öğrencilerim,
Harika bir üniteye başlıyoruz: Sevgili Peygamberimiz Hz. Muhammed’in (sav) hayatı. Bu üniteye hazırlanmak için verilen çalışmaları gelin hep birlikte, adım adım inceleyelim ve cevaplayalım. Bu sorular, konuyu daha iyi anlamanız için birer anahtar gibi. Haydi başlayalım!
Soru 1: Hz. Muhammed’in (sav) peygamberliğine inanıp ilk Müslüman olan kişiler kimlerdir? Araştırınız.
Çözüm:
Bu çok güzel bir soru! Peygamber Efendimize ilk inanan, ona ilk destek olan kişileri tanımak çok önemli. Peygamberimize ilk vahiy geldiğinde, yaşadığı heyecanı ve endişeyi paylaştığı ve ondan aldığı cevaplarla huzur bulduğu insanlar, İslam’ı ilk kabul edenler olmuştur. Bu kişilere “İlk Müslümanlar” diyoruz.
Adım 1: İlk Müslümanları tanıyalım.
Peygamberimize ilk inanan dört kişi şunlardır:
- Hz. Hatice: Peygamberimizin sevgili eşi. O, Peygamberimizin her zaman en büyük destekçisi olmuş, ona ilk inanan ve onu teselli eden kişidir.
- Hz. Ali: Peygamberimizin amcasının oğlu. O zamanlar henüz bir çocuk olan Hz. Ali, Peygamberimizin yanında büyüyordu ve ona iman eden ilk çocuktur.
- Hz. Zeyd bin Hârise: Peygamberimizin azat ettiği kölesi ve evlatlığı. Peygamberimize çok derin bir sevgi ve sadakatle bağlıydı.
- Hz. Ebû Bekir: Peygamberimizin en yakın arkadaşı. Peygamberimizin davetini duyar duymaz hiç tereddüt etmeden iman etmiştir.
Adım 2: Neden önemli?
Bu dört insan, toplumun her kesiminden birer örnek gibidir: bir kadın (eşi), bir çocuk (akrabası), bir azatlı köle ve bir hür erkek (arkadaşı). Bu durum, İslam’ın mesajının herkese açık olduğunu, insanlar arasında ayrım yapmadığını en başından göstermiştir.
Soru 2: Hz. Muhammed’e (sav) inen ilk ayetlerin hangileri olduğunu öğreniniz. Bu ayetlerin anlamlarını defterinize yazınız.
Çözüm:
Peygamber Efendimize ilk gelen mesaj, İslam dininin neye önem verdiğini bize gösteren harika bir başlangıçtır.
Adım 1: İlk ayetler hangileridir?
Peygamberimiz 40 yaşındayken, Hira Mağarası’nda Cebrail (a.s.) meleği aracılığıyla ilk vahyi almıştır. Bu ilk ayetler, Kur’an-ı Kerim’deki Alak Suresi’nin ilk beş ayetidir.
Adım 2: Ayetlerin anlamı nedir?
Bu ayetlerin meali (anlamı) şöyledir:
1. Yaratan Rabbinin adıyla oku!
2. O, insanı bir “alak”tan (pıhtılaşmış kandan) yarattı.
3. Oku! Senin Rabbin en cömert olandır.
4. O, kalemle yazmayı öğretendir.
5. İnsana bilmediğini öğretendir.
Gördüğünüz gibi, Allah’ın ilk emri “Oku!” olmuştur. Bu, dinimizin okumaya, öğrenmeye, bilime ve bilgiye ne kadar büyük bir önem verdiğini gösterir. Kalemden bahsedilmesi de bilginin yazıyla kaydedilmesinin ve gelecek nesillere aktarılmasının önemini vurgular.
Soru 3: Tebliğ, hicret ve muhacir kavramlarının anlamlarını araştırıp öğreniniz.
Çözüm:
Bu üç kavram, Peygamberimizin hayatını ve İslam’ın yayılışını anlamak için anahtar kelimelerdir. Gelin anlamlarına bakalım.
- Tebliğ: Kelime anlamı “ulaştırmak, bildirmek” demektir. Dini bir terim olarak ise, peygamberlerin Allah’tan aldıkları mesajları insanlara eksiksiz bir şekilde iletmelerine tebliğ denir. Peygamberimizin en temel görevi buydu.
- Hicret: “Göç etmek” anlamına gelir. Terim olarak, Peygamberimizin ve ona inanan Müslümanların, Mekkeli müşriklerin baskı ve zulümlerinden dolayı 622 yılında Mekke’den Medine’ye göç etmelerine hicret denir. Bu olay, İslam tarihinde bir dönüm noktasıdır.
- Muhacir: “Göç eden” demektir. Hicret olayında, dinleri uğruna evlerini, yurtlarını, mallarını Mekke’de bırakıp Medine’ye göç eden Müslümanlara muhacir denir.
Küçük bir ek bilgi: Medine’de muhacirlere kucak açan, onlara yardım eden Medineli Müslümanlara da “Ensar” (yardımcılar) denir. Muhacir ve Ensar arasındaki kardeşlik, İslam tarihinin en güzel örneklerindendir.
Soru 4: Hz. Muhammed (sav) insanları İslam’a davet etmeye başlayınca Mekkeli putperestlerin tepkisi ne olmuştur? Araştırınız.
Çözüm:
Peygamberimizin İslam’a daveti başladığında, Mekke’deki herkes bunu hoş karşılamadı. Özellikle şehrin ileri gelen putperestleri (putlara tapanlar) bu yeni dine şiddetle karşı çıktılar.
Adım 1: İlk Tepkiler
Başlangıçta Peygamberimizle alay ettiler, onu küçümsediler ve söylediklerine inanmadılar. Bu yeni dinin kısa sürede unutulup gideceğini düşündüler.
Adım 2: Tepkilerin Şiddetlenmesi
Ancak Müslümanların sayısı arttıkça, özellikle de köleler ve fakir insanlar arasında İslam yayılınca, Mekke’nin zengin ve güçlü liderleri endişelenmeye başladı. Çünkü İslamiyet, insanların eşit olduğunu söylüyor ve onların putlara dayalı düzenlerini, yani güçlerini ve zenginliklerini tehdit ediyordu. Bu yüzden tepkileri sertleşti:
- Müslümanlara hakaret etmeye, iftiralar atmaya başladılar.
- Onlarla konuşmayı ve alışveriş yapmayı yasakladılar (buna boykot diyoruz).
- Özellikle kimsesiz ve zayıf Müslümanlara işkence ettiler. Örneğin, Hz. Bilal’in kızgın kumlara yatırılıp üzerine kaya konması bu işkencelerden biridir.
İşte bu artan baskı ve zulümler, daha sonra Müslümanların hicret etmesine neden olmuştur.
Soru 5: Veda Haccı ve Veda Hutbesi nedir? Araştırıp öğreniniz.
Çözüm:
Peygamberimizin hayatının sonlarına doğru gerçekleşen bu iki olay, tüm insanlık için çok önemli mesajlar içerir.
Adım 1: Veda Haccı Nedir?
Veda Haccı, Peygamber Efendimizin 632 yılında yaptığı ilk ve tek hac ibadetidir. Yüz binden fazla Müslümanla birlikte bu hacı gerçekleştirmiştir. Peygamberimiz bu hacdan kısa bir süre sonra vefat ettiği için bu hacca “Veda Haccı” denilmiştir.
Adım 2: Veda Hutbesi Nedir?
Veda Hutbesi, Peygamberimizin Veda Haccı sırasında Arafat’ta, yüz bini aşkın Müslümana yaptığı tarihi konuşmadır. Bu sadece Müslümanlara değil, tüm insanlığa yönelik evrensel mesajlar içeren bir konuşmadır. Adeta bir insan hakları bildirgesi gibidir. Bu hutbede şu konulara değinmiştir:
- Can ve mal güvenliğinin kutsal olduğu,
- Faizin kesinlikle yasaklandığı,
- Kadınların haklarına saygı gösterilmesi gerektiği,
- İnsanların ırk veya renklerinden dolayı birbirlerinden üstün olmadığı, üstünlüğün sadece takva (Allah’a karşı sorumluluk bilinci) ile olduğu,
- Bütün Müslümanların kardeş olduğu.
Soru 6: Nasr suresi hakkında Kur’an-ı Kerim mealinden bilgi edininiz. Edindiğiniz bilgileri defterinize yazınız.
Çözüm:
Nasr Suresi, Kur’an-ı Kerim’in 110. suresidir ve oldukça anlamlı mesajlar içerir.
Adım 1: Nasr Suresi’nin Anlamı
Nasr, “yardım” ve “zafer” anlamına gelir. Surenin meali şöyledir:
1. Allah’ın yardımı ve zafer geldiği zaman,
2. Ve insanların dalga dalga Allah’ın dinine girdiğini gördüğün zaman,
3. Rabbine hamd ederek O’nu tesbih et ve O’ndan bağışlanma dile. Çünkü O, tövbeleri çok kabul edendir.
Adım 2: Surenin Bize Anlattıkları
Bu sure, Mekke’nin fethedileceğini ve İslam’ın büyük bir zafere ulaşacağını müjdelemiştir. İnsanların grup grup İslam’a gireceği haber verilmiştir. Bu zafer gerçekleştiğinde ise Peygamberimize ve bizlere ne yapmamız gerektiğini öğretir: Allah’a şükretmek (hamd etmek), O’nu her türlü eksiklikten uzak tutmak (tesbih etmek) ve O’ndan af dilemek (istiğfar etmek).
Ayrıca birçok alim, bu surenin Peygamberimizin görevinin tamamlandığını ve vefatının yaklaştığını haber verdiğini düşünmüştür. Çünkü büyük bir görev tamamlandığında, geriye Allah’a şükretmek ve O’na yönelmek kalır.
Umarım bu açıklamalar hazırlık çalışmalarınızda size yardımcı olur. Anlamadığınız bir yer olursa sormaktan çekinmeyin. İyi çalışmalar dilerim!