6. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Ders Kitabı Cevapları SDR İpekyolu Yayıncılık Sayfa 41
Merhaba sevgili öğrenciler,
Harika bir üniteye başlıyoruz: Namaz. Bu üniteye başlamadan önce yapmamız gereken bazı hazırlık çalışmaları var. Gelin bu soruları birlikte inceleyelim ve cevaplarını adım adım bulalım. Bu araştırmalar, üniteyi daha iyi anlamanıza çok yardımcı olacak!
1. Soru: Namaz çeşitleri hangileridir? Araştırıp defterinize listeleyiniz.
Sevgili çocuklar, kıldığımız namazların hepsi aynı değil. İslam dininde namazlar, hükümlerine yani ne kadar önemli ve gerekli olduklarına göre üçe ayrılır. Haydi gelin bunları birlikte öğrenelim:
-
Farz Namazlar: Bunlar, Allah’ın kesin olarak emrettiği ve her Müslümanın mutlaka kılması gereken namazlardır. Yapılmazsa büyük günah olur.
Örnekler: Beş vakit namaz (Sabah, Öğle, İkindi, Akşam, Yatsı), Cuma namazı ve Cenaze namazı.
-
Vacip Namazlar: Bunlar da farz kadar kesin olmasa da yapılması kuvvetle emredilen, önemli namazlardır.
Örnekler: Vitir namazı (Yatsı namazından sonra kılınır) ve Ramazan ve Kurban Bayramı’nda kıldığımız Bayram namazları.
-
Nafile Namazlar: Bunlar ise farz ve vaciplerin dışında, daha fazla sevap kazanmak için kendi isteğimizle kıldığımız namazlardır. Peygamber Efendimiz’in de sıkça kıldığı bu namazlar, bizi Allah’a daha çok yaklaştırır.
Örnekler: Teheccüd namazı (gece namazı), Kuşluk (Duhâ) namazı, Teravih namazı (Ramazan ayında kılınır), camiye girince kılınan Tehiyyetü’l-mescid namazı.
2. Soru: “Boy abdesti, teyemmüm, ezan, kamet, cemaat” kavramlarının anlamlarını araştırınız.
Bu kavramlar namazla çok yakından ilgili, o yüzden anlamlarını bilmek çok önemli. Gelin tek tek bakalım ne anlama geliyorlar:
- Boy Abdesti (Gusül): Bütün vücudu hiç kuru yer kalmayacak şekilde yıkamaktır. Normal abdestin yetmediği bazı özel durumlarda namaz kılabilmek ve diğer ibadetleri yapabilmek için alınması gereken bir temizliktir.
- Teyemmüm: Su bulamadığımızda veya suyu kullanmamıza bir engel (mesela hastalık gibi) olduğunda, temiz bir toprak veya toprak cinsi bir şeye ellerimizi sürerek yaptığımız sembolik bir temizlenmedir. Abdest ve gusül yerine geçer.
- Ezan: Namaz vaktinin geldiğini duyurmak için yapılan çağrıdır. Müezzin tarafından cami minarelerinden okunur. Hepimizin bildiği gibi “Allahu Ekber” diye başlar.
- Kamet: Farz namazlara başlamadan hemen önce, caminin içinde veya namaz kılınacak yerde okunan ve namazın başlayacağını bildiren çağrıdır. Ezana benzer ama daha hızlı okunur.
- Cemaat: Namazı, bir imama uyarak toplu hâlde kılmaktır. Cemaatle yani birlikte namaz kılmak, tek başına kılmaktan çok daha sevaptır.
3. Soru: Beş vakit namazın kaçar rekâttan oluştuğunu araştırınız. Öğrendiğiniz bilgileri tablo hâlinde düzenleyiniz.
Her gün kıldığımız beş vakit namazın rekât sayıları farklıdır. Rekât, namazın içindeki bir dizi hareketin (kıyam, rükû, secde) bütününe denir. İşte beş vakit namazın rekât sayıları:
Sabah Namazı: 2 Rekât Sünnet + 2 Rekât Farz = Toplam 4 Rekât
Öğle Namazı: 4 Rekât İlk Sünnet + 4 Rekât Farz + 2 Rekât Son Sünnet = Toplam 10 Rekât
İkindi Namazı: 4 Rekât Sünnet + 4 Rekât Farz = Toplam 8 Rekât
Akşam Namazı: 3 Rekât Farz + 2 Rekât Sünnet = Toplam 5 Rekât
Yatsı Namazı: 4 Rekât İlk Sünnet + 4 Rekât Farz + 2 Rekât Son Sünnet + 3 Rekât Vitir Vacip = Toplam 13 Rekât
4. Soru: Ezanın okunuşunu ve anlamını öğrenip defterinize yazınız.
Ezan, bizleri namaza çağıran o güzel sestir. Hem okunuşunu hem de o güzel anlamını öğrenelim:
- Allahu Ekber (4 kere) – Anlamı: Allah en büyüktür.
- Eşhedü en lâ ilâhe illallah (2 kere) – Anlamı: Şahitlik ederim ki Allah’tan başka ilah yoktur.
- Eşhedü enne Muhammeden Resûlullah (2 kere) – Anlamı: Şahitlik ederim ki Muhammed Allah’ın elçisidir.
- Hayye ale’s-salâh (2 kere) – Anlamı: Haydi namaza!
- Hayye ale’l-felâh (2 kere) – Anlamı: Haydi kurtuluşa!
- Es-salâtü hayrün mine’n-nevm (Sadece sabah ezanında 2 kere) – Anlamı: Namaz uykudan daha hayırlıdır.
- Allahu Ekber (2 kere) – Anlamı: Allah en büyüktür.
- Lâ ilâhe illallah (1 kere) – Anlamı: Allah’tan başka ilah yoktur.
5. Soru: Kur’an-ı Kerim mealinden Fil suresinin anlamını bularak defterinize yazınız.
Fil Suresi, Kur’an-ı Kerim’de geçen ve bize önemli bir tarihi olayı anlatan kısa bir suredir. Bu olayda Kâbe’yi yıkmak isteyen Ebrehe ve onun fil ordusunun Allah tarafından nasıl helak edildiği anlatılır. İşte surenin anlamı (meali):
Rahman ve Rahîm olan Allah’ın adıyla.
1. Rabbinin, fil sahiplerine ne yaptığını görmedin mi?
2. Onların kötü planlarını boşa çıkarmadı mı?
3. Onların üzerine sürüler hâlinde kuşlar göndermedi mi?
4. O kuşlar, onların üzerine pişmiş çamurdan sertleşmiş taşlar atıyorlardı.
5. Sonunda onları, yenilmiş ekin yaprağı gibi yaptı.
6. Soru: Genel ağdan ve Türkiye Diyanet Vakfı (TDV) İslam Ansiklopedisi’nden Hz. Zekeriyya’nın (as) hayatıyla ilgili bir araştırma yapınız.
Hz. Zekeriyya (aleyhisselam), Kur’an-ı Kerim’de adı geçen peygamberlerden biridir. O, İsrailoğullarına gönderilmiş bir peygamberdi.
Hz. Zekeriyya, Kudüs’teki Mescid-i Aksa’da insanlara dinlerini öğreten, onlara rehberlik eden çok iyi bir insandı. Aynı zamanda Hz. Meryem’in de koruyucusu ve eniştesiydi. Hz. Meryem’e kimsenin görmediği yiyeceklerin geldiğini fark edince, bu rızkı verenin her şeye gücü yeten Allah olduğunu anlamıştı.
Kendisi çok yaşlanmış, eşi de yaşlı ve kısır olmasına rağmen Allah’tan kendisine hayırlı bir evlat vermesi için dua etti. Duasında, “Rabbim! Bana tarafından temiz bir nesil bağışla. Şüphesiz sen duayı hakkıyla işitensin.” demişti. Allah onun bu samimi duasını kabul etti ve melekler aracılığıyla ona, yine bir peygamber olacak olan Hz. Yahya’yı müjdeledi. Bu olay, Allah’ın dilediği her şeyi yapabileceğinin en güzel örneklerinden biridir.
Hz. Zekeriyya’nın hayatı, bizlere umudumuzu asla kaybetmememiz gerektiğini ve her zaman samimiyetle Allah’a dua etmemiz gerektiğini öğretir.
Umarım bu açıklamalar ödevlerinizi yaparken size yardımcı olur. Aklınıza takılan bir şey olursa çekinmeden sorun. İyi çalışmalar dilerim!