4. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Ders Kitabı Cevapları Anka Yayınları Sayfa 93
Merhaba sevgili öğrencilerim,
Bugün sizlerle birlikte “Hz. Muhammed’i (s.a.v.) Tanıyalım” ünitemizin değerlendirme çalışmalarını yapacağız. Gönderdiğiniz görseldeki soruları tek tek, hepimizin anlayacağı bir dille açıklayarak çözeceğim. Haydi başlayalım!
A. Aşağıdaki soruları cevaplayınız.
1. Hz. Muhammed’in (s.a.v.) doğduğu çevrede ahlaki durum nasıldı? Bilgi veriniz.
Sevgili çocuklar, Peygamber Efendimiz doğduğunda Mekke ve çevresinde insanlar ne yazık ki pek de güzel ahlaklı değillerdi. O döneme, bilgisizlik ve karanlık anlamına gelen “Cahiliye Dönemi” denir.
- İnsanlar, Allah’a inanmak yerine kendi yaptıkları putlara tapıyorlardı.
- Güçlü olanlar, zayıf olanları eziyor, haklarını yiyorlardı.
- Kabileler arasında sürekli savaşlar olur, kan dökülürdü.
- Maalesef bazı insanlar, kız çocuk sahibi olmaktan utandıkları için onları diri diri toprağa gömebiliyorlardı.
- İçki, kumar gibi kötü alışkanlıklar çok yaygındı.
Ancak bu karanlık dönemde bile Peygamberimiz, dürüstlüğü ve güvenilirliği ile herkese örnek olmuştu. O kadar güvenilir bir insandı ki ona daha peygamber olmadan önce bile “Muhammedü’l-Emin” yani “Güvenilir Muhammed” diyorlardı.
2. Hz. Muhammed (s.a.v.) aile büyüklerine nasıl davranırdı? Açıklayınız.
Peygamberimiz (s.a.v.), aile büyüklerine karşı her zaman çok sevgi dolu ve saygılıydı. O, hepimiz için en güzel örnektir.
- Bebekken onu sütannesi Halime’ye vermişlerdi. Kendi annesi vefat ettikten sonra dedesi Abdülmuttalip’in yanında kaldı. Dedesi onu çok severdi.
- Dedesi de vefat edince amcası Ebu Talip’in yanında kalmaya başladı. Amcasına ve yengesi Fatıma’ya her zaman yardım eder, onları hiç üzmezdi.
- Onların sözünü dinler, onlara karşı asla sesini yükseltmezdi. Bu güzel davranışlarıyla her zaman onların sevgisini ve takdirini kazandı.
3. Hz. Muhammed (s.a.v.) haksızlıklar karşısında nasıl bir tutum sergilerdi? Bir örnekle açıklayınız.
Peygamber Efendimiz, haksızlığa asla gelemezdi ve her zaman mazlumun, yani haksızlığa uğrayanın yanında olurdu. Gençliğinde buna çok güzel bir örnek vardır:
Adım 1: Peygamberimiz gençken, Mekke’de zayıfların, fakirlerin ve şehre dışarıdan gelen tüccarların hakkını korumak için bir topluluk kurulmuştu.
Adım 2: Bu topluluğun adı “Hılfu’l-Fudûl” yani “Erdemliler Birliği” idi.
Adım 3: Bu birliğe katılanlar, “Mekke’de kim haksızlığa uğrarsa, hakkını alana kadar onun yanında olacağız!” diye yemin etmişlerdi.
Adım 4: Sevgili Peygamberimiz de bu birliğe katılarak, daha peygamber olmadan bile haksızlığa karşı ne kadar duyarlı olduğunu göstermiştir.
4. Peygamberimize (s.a.v.) ilk vahyin gelişini ve peygamberlik verilişini kısaca anlatınız.
Elbette, bu çok önemli ve heyecan verici bir olaydır. Hadi adım adım anlatalım:
- Adım 1: Hz. Muhammed (s.a.v.) 40 yaşına geldiğinde, zaman zaman Mekke yakınlarındaki Hira Mağarası‘na gidip tek başına Allah’ı düşünür ve dua ederdi.
- Adım 2: Yine böyle bir gün, 610 yılının Ramazan ayında, mağaradayken karşısına Cebrail (a.s.) adında bir melek çıktı.
- Adım 3: Cebrail (a.s.), Peygamberimize “Oku!” (İkra!) dedi. Peygamberimiz çok şaşırdı ve “Ben okuma bilmem.” diye cevap verdi.
- Adım 4: Melek, aynı şeyi üç kez tekrarladı ve her seferinde aynı cevabı aldı. Sonunda melek, Alak suresinin ilk beş ayetini okudu: “Yaratan Rabb’inin adıyla oku! O, insanı bir kan pıhtısından yarattı. Oku! Rabb’in en büyük kerem sahibidir. O, kalemle yazmayı öğretendir. İnsana bilmediğini O öğretti.”
- Adım 5: İşte bu olayla birlikte Hz. Muhammed’e (s.a.v.) ilk vahiy gelmiş ve peygamberlik görevi başlamış oldu.
5. Peygamberimiz (s.a.v.) Medine’de İslam toplumunu oluştururken neler yapmıştır? Açıklayınız.
Peygamberimiz Mekke’den Medine’ye hicret ettikten sonra, orada örnek bir toplum kurmak için harika işler yaptı. Bunlardan en önemlileri şunlardır:
- Mescid-i Nebi’yi İnşa Etti: İlk iş olarak bir mescit, yani cami yaptırdı. Burası sadece namaz kılınan bir yer değildi. Aynı zamanda bir okul, bir sohbet mekanı ve önemli kararların alındığı bir merkezdi.
- Ensar ve Muhacir Kardeşliği (Muâhât): Mekke’den her şeyini bırakıp gelen Müslümanlara “Muhacir”, onlara Medine’de kucak açan, yardım eden Müslümanlara da “Ensar” denir. Peygamberimiz, her bir Muhacir’i bir Ensar ile kardeş ilan etti. Böylece Medineli kardeşleri, Mekkeli kardeşleriyle evlerini, yiyeceklerini, kısacası her şeylerini paylaştılar. Bu, tarihteki en güzel kardeşlik örneğidir.
- Medine Sözleşmesi: Medine’de sadece Müslümanlar yaşamıyordu. Yahudiler gibi farklı inançtan insanlar da vardı. Peygamberimiz, herkesin barış içinde yaşaması için bir anlaşma hazırladı. Bu anlaşma ile herkesin hakları güvence altına alındı ve birlikte yaşama kuralları belirlendi.
B. Aşağıdaki sorularda doğru seçeneği bularak işaretleyiniz.
1. Aşağıdakilerden hangisi, Hz. Muhammed’in (s.a.v.) çocukluk dönemine ait bir olaydır?
Çözüm: Bu soruda Peygamberimizin çocukken yaşadığı bir olayı bulmamız isteniyor. Şıklara bakalım:
- A) Kâbe’nin tamiri sırasında hakem olması: Bu olay, Peygamberimiz 35 yaşındayken, yani bir yetişkinken gerçekleşti.
- B) Ficar savaşlarına katılması: Bu savaşlara katıldığında yaklaşık 20 yaşındaydı, yani gençlik dönemindeydi.
- C) Sütanneye verilmesi: Bu olay, Peygamberimiz henüz bir bebekken yaşandı. Bu, onun çocukluk dönemine aittir.
- D) Hılfu’l-Fudûl cemiyetine katılması: Bu topluluğa katıldığında da 20’li yaşlarındaydı, yani gençlik dönemindeydi.
Gördüğünüz gibi, bebeklik dönemi de çocukluk döneminin bir parçasıdır. Bu yüzden doğru cevap C şıkkıdır.
Doğru Cevap: C
2. Aşağıdakilerden hangisi, Hz. Muhammed (s.a.v.) için söylenemez?
Çözüm: Bu soruda Peygamberimizin özelliklerinden olmayan, ona yakışmayan ifadeyi bulacağız.
- A) Haksızlıklar kendisini ilgilendirmiyorsa sessiz kalırdı: Bu kesinlikle yanlış bir ifadedir. Yukarıda da anlattığımız gibi, o her zaman haksızlığın karşısında dururdu.
- B) Emanetleri koruma konusunda titiz davranırdı: Bu doğrudur, ona “Güvenilir Muhammed” denirdi.
- C) Aile büyüklerini sever ve sayardı: Bu da doğrudur, o her zaman büyüklerine karşı saygılıydı.
- D) Her zaman doğruyu söylerdi: Bu da doğrudur, o asla yalan söylemezdi.
Peygamberimiz için söylenemeyecek olan ifade A şıkkındadır.
Doğru Cevap: A
3. Aşağıdakilerden hangisi, Peygamberimizin (s.a.v.) bakımını üstlenen amcasıdır?
Çözüm: Peygamberimizin annesi vefat ettikten sonra dedesi Abdülmuttalip ona bakmıştı. Dedesi de vefat edince, amcalarından biri onu himayesine almıştı. Bu amcası kimdi, hatırlayalım:
- A) Zübeyir (r.a.)
- B) Hamza (r.a.)
- C) Abbas (r.a.)
- D) Ebu Talip
Evet, dedesinden sonra Peygamberimize kol kanat geren, onu kendi çocuklarından ayırmayan ve her zaman koruyan amcası Ebu Talip‘tir.
Doğru Cevap: D
4. Kâbe’yle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Çözüm: Kâbe hakkında verilen bilgilerden doğru olmayanı bulalım.
- A) Kâbe, Medine şehrindedir: Bu bilgi yanlıştır. Kâbe, Medine’de değil, Mekke şehrindedir.
- B) Kâbe, Müslümanlarca kutsal sayılır: Bu bilgi doğrudur. Kâbe, bizim kıblemizdir ve çok kutsal bir mekandır.
- C) Ebrehe, Kâbe’yi yıkmak istemişti: Bu bilgi doğrudur. Fil Suresi’nde anlatılan olayda Ebrehe, ordusuyla Kâbe’yi yıkmaya gelmiş ama başaramamıştır.
- D) Kâbe, Cahiliye Dönemi’nde putlarla doldurulmuştu: Bu bilgi de doğrudur. Peygamberimiz Mekke’yi fethettiğinde içindeki bütün putları temizlemiştir.
Yanlış olan bilgi A şıkkında verilmiştir.
Doğru Cevap: A
Umarım tüm açıklamalar anlaşılır olmuştur. Anlamadığınız bir yer olursa çekinmeden sorun. Hepinize derslerinizde başarılar dilerim