8. Sınıf İnkılap Tarihi Milli Uyanış: Bağımsızlık Yolunda Atılan Adımlar Test 4

Tümen Komutanı Yarbay Mustafa Kemal “Ben size taarruzu emretmiyorum, ölmeyi emrediyorum! Biz ölünceye kadar geçecek zaman içinde yerimize başka kuvvetler ve komutanlar gelebilir.” sözleriyle askerlerine tarihi bir emir verdi. Anafartalar, Conkbayırı ve Kocaçimen'de yaptığı karşı bir taarruzla Anzakları geri çekilmeye mecbur bıraktı. 19. Tümen'e bağlı 57. Alay'ı merkezden emir beklemeden kendi kararıyla cepheye süren Mustafa Kemal, Çanakkale Cephesi'nin düşmesini engelledi. Hüseyin Avni Bey komutasındaki 57. Alay kahramanca savaştı ve tüm askerler şehit oldu. Türk Ordusunun direnişi ile savaşı kaybeden İtilaf Devletleri, 1916 yılı başlarında Çanakkale'den tamamen çekildiler. Mustafa Kemal'in Çanakkale Muharebelerinde düşmanın manevralarını önceden kavraması, aldığı kararları cesaretle uygulaması savaşın gidişatını değiştirdi.

Bu bilgiden hareketle,

I. Mustafa Kemal'in ileri görüşü ve askeri dehası savaşın seyrini etkilemiştir.

II. Çanakkale Cephesi Osmanlı Devleti'nin kesin zaferi ile sonuçlanmıştır.

III. İtilaf Devletleri, karşı taarruzlar nedeniyle beklenenden daha erken geri çekilmiştir.

yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Kafkas Cephesi'nde Ruslar kışlık donanım ve her türlü ihtiyaçlarını demir yolu üzerinden sağlama imkânına sahiptiler. Sarıkamış'tan ileriye ise düzgün kara yolları vardı. Buna karşılık Türk tarafında demir yolu yoktu. Kağnılar ve yük hayvanlarıyla yapılan sevkiyat ordunun ihtiyaçlarını karşılamaya yetmiyordu. Kadınlar ve çocuklar bile sırtlarında cepheye erzak taşıyordu. Aralık 1914'te Sarıkamış yönünde taarruza geçildi. Başlangıçta iyi başlayan taarruz; yolların elverişsizliği, şiddetli soğuk, yoğun kar yağışı, açlık ve salgın hastalıklar nedeniyle başarısız oldu. Ordu böylesi bir harekât için gerekli hazırlıktan yoksundu. Binlerce şehit verildi ve pek çok asker yaralandı. Rus ordusu 1916 yılının başlarında Ermenilerden oluşturduğu birliklerle taarruza geçti. Erzurum, Muş, Bitlis, Trabzon ve Erzincan Rus işgaline uğradı. Çanakkale Cephesi'nden sonra Kafkas Cephesi'nde 16. Kolordu Komutanlığı'na atanan Mustafa Kemal, birlikleriyle Muş ve Bitlis'i Rus işgalinden kurtardı.

Buna göre Kafkas Cephesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Bu tablodan hareketle aşağıdaki ifadelerden hangisine ulaşılamaz?

ABD'nin 1917 yılında İtilaf Devletleri yanında savaşa girmesi bu devletlerin savaşı kazanmalarında önemli bir rol oynadı. ABD başkanı Wilson I. Dünya Savaşı sonunda 14 maddeden oluşan Wilson Ilkeleri'ni açıkladı. Wilson İlkeleri'nde yer alan bazı maddeler şunlardır:

· Savas sonunda gizli antlaşmalar yapılmayacaktır.

· Yenilen devletlerden toprak ve savas tazminatı alınmayacaktır.

· Uluslararası kalıcı bir barışın sağlanması amacıyla “Milletler Cemiyeti” kurulacaktır.

· Türklerin çoğunlukta olduğu bölgelere egemenlik hakkı tanınacak ancak Osmanlı Devleti'nde yaşayan azınlıklara da özerklik verilecektir.

Buna göre Wilson İlkeleri ile ilgili,

I. Ateşkes antlasmalarinin imzalanmasını ve savaşın bitişini hızlandırmıştır.

II. Devletler arası anlaşmazlıkları diplomasi yoluyla çözmeyi amaçlamıştır.

III. Türklerin ve Osmanlıda yaşayan diğer milletlerin kendi kaderini tayin etme hakkı sağlanmıştır.

yargılardan hangilerine ulaşılabilir?

Mustafa Kemal Paşa başta olmak üzere vatansever aydınlar, Mondros Ateşkes Antlaşması ile devletin geleceğinin işgal devletlerinin insafına terk edildiğini ve milletin bağımsızlığının tehlikeye düştüğünü görmüşlerdir. Ozellikle ateşkesin açık olmayan maddelerinin aleyhimize uygulanabileceği konusunda Istanbul Hükümeti'ni uyarmışlar ve gerekli tedbirler alınmadan orduların terhis edilmemesini istemişlerdir.

Buna göre antlaşmanın aşağıdaki maddelerinden hangisi altı çizili alanda belirtilen duruma uygundur?

Aşağıda Mondros Ateşkes Antlaşması'nın bazı maddeleri verilmiştir.

· Karadeniz'e geçiş için Çanakkale ve İstanbul Boğazları açılacak. Karadeniz ve Çanakkale istihkâmları İtilaf Devletleri'nce işgal edilecek.

· Sınırların korunması ve iç güvenliğin sağlanması dışında Osmanlı ordusu derhâl terhis edilecek.

· Hükümet haberleşmesi dışında bütün haberleşme, ulaşım araç ve gereçleri İtilaf Devletleri'nin kontrolünde olacak.

Bu maddelerden hareketle İtilaf Devletleri tarafından aşağıdakilerden hangisinin amaçlandığı söylenemez?

Buna göre İtilaf Devletleri ile ilgili,

I. Osmanlı Devleti'nin fiili varlığını sona erdirmişlerdir.

II. Milletin iradesine karşı bir tutum sergilemektedir.

III. Gizli anlaşmalara göre paylaştıkları Anadolu topraklarını işgale açık duruma getirmiştir.

yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

İtilaf Devletleri ağır taleplerle Osmanlı Hükümeti'ni baskı altına almıştı. İngilizlerin baskısı karşısında daha fazla görevini sürdüremeyeceğini anlayan Tevfik Paşa istifa etti ve İngilizlere yakınlığı ile bilinen Damat Ferit Paşa sadrazamlığa atanarak yeni hükümeti kurdu. Damat Ferit'e göre işgaller geçiciydi. Bu nedenle işgallere karşı sessiz kalınmalıydı. İtilaf Devletleri'ni kızdıracak tutum ve davranışlardan kaçınılmalıydı. Özellikle İngilizlerle ilişkileri bozmamak gerekiyordu.

Buna göre İstanbul Hükümeti'nin işgaller karşısında izlediği bu tutum aşağıdaki kavramlardan hangisi ile ilişkilendirilemez?

Aşağıda Mondros Ateşkes Antlaşması'na göre işgal edilen Osmanlı topraklarını gösteren harita verilmiştir.

Bu haritadan hareketle işgaller ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Bu bilgilerden hareketle aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

I. Dünya Savaşı sonunda yenilen devletlerin durumlarını görüşmek ve yapılacak barış antlaşmalarının esaslarını belirlemek amacıyla Paris Barış Konferansı toplandı. Konferansa İngiltere, Fransa, İtalya, ABD gibi devletlerin etkili olduğu 32 devletten temsilci katıldı. Konferansta daha önce gizli antlaşmalarla İtalya'ya verilen İzmir ve çevresi, İngilizlerin desteği ile “Rum nüfusunun fazla olduğu” iddiasını ileri süren Yunanistan'a verildi ve Yunan ordusunun İzmir'i işgal etmesi kararlaştırıldı. Osmanlı Devleti dışındaki İttifak Devletleri'yle yapılacak barış şartları belirlendi. Uluslararası barışı sağlamak amacıyla Milletler

Cemiyetinin kurulmasına karar verildi.

Bu bilgilerden hareketle aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Mustafa Kemal'in işgaller karşısındaki düşünceleri şöyledir:

Buna göre Mustafa Kemal'in işgallere karşı kurtuluş yöntemi ile ilgili,

I. Savaş yoluyla vatan savunması gerçekleştirmek istemektedir.

II. Halkın milli birlik ve beraberliğini sağlamak amacındadır.

III. Plan ve program dahilinde başarıya ulaşılacağına inanmaktadır.

yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Buna göre aşağıdakilerden hangisi Türk halkının işgaller karşısında göstermiş olduğu tutum ile çelişmektedir?

Mondros Ateşkes Antlaşması'nın ardından başlayan işgallere karşı Türk halkı tarafından;

· Mitingve protestolar düzenlendi.

· Müdafaa-i Hukuk Cemiyetleri kuruldu.

· Silahlı direniş kuvvetleri (Kuvayımilliye) kuruldu.

Buna göre Türk halkının işgaller karşısındaki tepkisi ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

İzmir'in işgali sırasındaki olaylar üzerine İtilaf Devletleri Türk kamuoyunu sakinleştirmek üzere İzmir ve çevresine uluslararası bir heyet gönderdi. Amerikalı Amiral Bristol başkanlığındaki bu heyet, bölgedeki incelemeler sonucunda bir rapor hazırladı.

Amiral Bristol raporunda, işgal sonrası yaşananlardan Yunanların sorumlu olduğunu, bölgede Türk sayısının Rumlardan fazla olduğunu belirtti. Buna rağmen İtilaf Devletleri, Türklerin uğradığı haksızlıklar karşısında sessiz kaldı.

Buna göre Amiral Bristol raporu ile ilgili;

I. Turk halkının haklılığını dünya kamuoyuna duyurmuştur.

II. İtilaf Devletleri'nin kendi çıkarları doğrultusunda hareket ettiğini kanıtlamıştır.

III. Türk halkının Mustafa Kemal'in etrafında birleşerek Milli Mücadele'ye başlamasına neden olmuştur.

yargılarından hangilerine ulaşılabilir?