Ekvator ve Yengeç Dönencesi arasındaki bir bölgede yer düzlemine dik olarak dikilen bir çubuğun gölge boyu yılda 2 kez sıfır olur. Gölge boyunun sıfır olduğu bu tarihler bahar mevsimlerinin başlangıç tarihleri arasındadır.
Buna göre A ülkesinde yer düzlemine dik olarak dikilen bir çubuğun yıllık gölge boyu değişimini gösteren grafik aşağıdakilerden hangisidir?
Bir öğrenci kar yağmadığı günlerde okula giderken bazı insanların arabalarının ön camlarındaki buz kristallerini temizlediğini fark ediyor.
Öğrencinin gözlemlediği bu yağış şekli ile ilgili,
I. Yeryuzeyine yakın yerlerde gerçekleşir.
II. Bu hava olayın gerçekleşmesi sırasında hava sicaklığı O °C üzerindedir.
III. Su buharının yoğunlaşması sonucu oluşur.
yargılarından hangileri doğrudur?
Bilgi: Hava olaylarının büyük çoğunluğunun oluşmasında alçak ve yüksek basınç sistemleri etkilidir. Rüzgârların oluşmasının temel nedeni de atmosfer basıncının bölgeler arasında farklılık göstermesidir. Şekildeki görsel bir yerleşim bölgesindeki hava hareketlerini göstermektedir.
Bu görselle ilgili,
I. Deniz üzerindeki hava tanecikleri kara parçasındaki hava taneciklerine göre daha sıkışık durumdadır.
II. Kara parçasında alçalıcı hava hareketi gözlenir.
III. Karadaki hava sıcaklığı denize göre daha fazladır.
verilenlerden hangileri doğrudur?
Güneşin doğuşu ile batışı arasında geçen süreye aydınlanma (güneşlenme) süresi denir.
Aşağıda bir yerleşim merkezine ait aydınlanma süresini gösteren grafik verilmiştir.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi grafiği değerlendiren öğrencinin yaptığı çıkarımlardan biri olamaz?
Aşağıda iklim ve hava olayları ile ilgili bir kavram haritası verilmiştir.
Kavram haritasında K, L, M ve N ile ifade edilen bölümlerle ilgili olarak,
I. K yerine “klimatoloji”, M yerine “meteoroloji” yazılmalıdır.
II. L yerine “bitki örtüsü” yazılabilir.
III. N yerine “meteoroloji”, M yerine “hava olayları” yazılmalıdır.
verilenlerden hangileri doğrudur?
Aşağıda iklim değişikliğinin etkisiyle deniz sularında meydana gelen bazı değişimler ile ilgili bilgiler verilmiştir. Karadeniz'de araştırma yapan bilim insanları Akdeniz ve Ege'ye özgü bazı balık ve yengeç türlerinin Karadeniz'e gelerek burada üremeye ve stok yapmaya başladığını tespit etti.
Araştırmacılar, mavi yengeçlerin yanı sıra Karadeniz'e sonradan giren balık türlerini de tespit etme imkanı bulduklarını açıklayarak “Karadeniz'e ait olmayan ancak daha sonra Karadeniz'e girmiş ve burada yaşayama başlayan yaklaşık 25 balık türü tespit ettiklerini belirttiler. Bu balıkların Karadeniz'de bir stok oluşturduğu ve burada çoğaldığı da söylenebilir.” değerlendirmesini yapan araştırmacılar Karadeniz'in fiziksel, kimyasal ve biyolojik değişimlerinin her geçen gün daha çok
Akdenizleştiğini gösterdiğini belirttiler. Bu balıkların Karadeniz'i tercih etmesinin ana nedenini ise su sıcaklığının ve tuzluluk oranının değişmesinden kaynaklandığını vurguladılar.
Buna göre Karadeniz'de Akdeniz balık türlerinin çoğalması beraberinde hangi soruna yol açabilir?
Bir gölgede Güneş'in gökyüzünde görünebildiği süreye güneşlenme süresi denir. Bir bölgenin güneşlenme süresi ne kadar fazla olursa o bölgenin sıcaklık değeri o kadar yüksek olur.
Aşağıdaki grafikte Manisa ilinin aylara göre güneşlenme süreleri verilmiştir.
Buna göre,
I. Güneşlenme süresinin en az olduğu ayın son günü Manisa'da kış mevsiminin başlangıcıdır.
II. Güneşlenme süresinin yaz aylarında daha fazla olmasının sebebi gündüz sürelerinin daha uzun olmasıdır.
III. Güneşlenme süresinin fazla olduğu aylarda Güneş ışınları Manisa'ya dike yakın açılarla gelmiştir.
yorumlardan hangileri doğru olabilir?
Rüzgârın hızını, kuwvetini ve hatta yönünü ölçmekte kullanılan aletlere anemometre denir.
Aşağıda basit bir anemometre yapımı ile ilgili etkinliğin aşamaları verilmiştir.
Etkinlik: Basit Anemometre Yapımı
Gereken malzemeler:
· küçük kâğıt veya plastik bardak
· Yapıştırıcı bant
· Makas
· 4 adet plastik pipet
· Toplu igne veya raptiye
· Silgisi yeni olan silgili kurşun kalem
· Tel zımba
Etkinliğin yapılışı:
· Dört plastik pipeti merkezde birleşen bir artı işareti şekline getirerek bantla birbirine tutturun.
· Her bardağı ağızları aynı yöne bakacak şekilde pipetlerin bir ucuna yatay şekilde zımbalayın.
· İri başlı bir toplu iğne veya raptiyeyi pipetlerin birleştiği merkezden geçirin ve kalemin arkasindaki silgiye batırın.
· Düzeneğin kolayca döndüğünden emin olduktan sonra düzeneği vantilatör gibi hava üfleyen elektrikli bir aletin önüne tutun.
Verilen etkinlikle ilgili olarak,
I. Tasarım aşamasında pipet yerine daha ağır olan tel çubuklar kullanılırsa, anemometrenin dönüş hızı artar.
II. Vantilatörün devir sayısı arttıkça, tasarlanan anemometrenin de dönüş hızı artar.
III. Anemometrelerde dönüş yönünün bilinmesi bölgedeki alçak ve yüksek basınç alanlarını tespit etmek için kullanılabilir.
yargılarından hangileri doğrudur?
Dünya üzerinde bulunan X ve Y bölgeleri ile ilgili bazı bilgiler aşağıda verilmiştir.
· Aynı tarih ve zamanda yapılan sıcaklık ölçümlerinde Y bölgesinin sıcaklığının X bölgesine göre daha fazla olduğu bilinmektedir.
· Aynı X ve Y bölgelerinde farklı mevsimlerin yaşandığı bilinmektedir.
· 21 Haziran tarihinde öğle vakti X bölgesinde bir cismin gölge boyunun sıfır olduğu bilinmektedir.
Verilen bilgilere göre aşağıdaki yargılardan hangisinin doğruluğu kesindir?
Şekildeki görselde Güneş ile Dünya'nın konumu modellenmiştir.
Dünya'nın bu konumuyla ilgili,
I. Kuzey Yarım Küre'de gündüz süreleri gece sürelerinden daha kısadır.
II. Güney Yarım Küre'de yaz mevsimi yaşanır.
III. Yengeç Dönencesi üzerinde gece - gündüz süreleri eşittir.
yargılarından hangileri doğrudur?
Güneş ışınları 21 Mart ve 23 Eylül tarihlerinde ekvatora dik açıyla düşer ve Dünya'da gece gündüz süreleri birbirine eşit olur. Bu tarihte kutup noktalarında 6 ay sürecek gece - gündüz süreleri başlar. Örneğin 21 Mart tarihinde Kuzey Kutup noktasında 6 ay sürecek gündüz başlar.
Tabloda ifadelerin doğru ya da yanlış olduğuna karar verilip açıklamaların yanındaki boş daireler eksiksiz ve doğru olarak doldurulursa cevap anahtarı aşağıdakilerden hangisi gibi olur?
Bir yerleşim yerinde yere dik konumlandırılmış bir cismin Mart-Haziran ayları arasında öğle vakti gölge boyu ölçülüp gölge boyu - zaman grafiği oluşturuluyor.
Buna göre çizilen gölge boyu-zaman grafiği; verilenlerden hangileri gibi olamaz?
Yukarıdaki gazete haberine göre,
I. Aşırı avlanma denizanalarının ekosistemdeki sayısını arttırmıştır.
II. Denizanaları çevreyi kirleten ürünleri çevreye zarar vermeyen ürünlere dönüştürülebilir.
III. Denizanaları gibi bazı canlı türlerinin sayısındaki artış gelecekte insanoğlunun karşılaşacağı en sık problemlerden biri olabilir.
IV. Küresel iklim değişikliği tüm canlılar için zararlı olmayabilir.
yargılarından hangilerine ulaşılabilir?
Ünlü işadamı Ali Bey'in 2019 - 2020 seyahat edeceği ülkeler, uçuş tarihleri ve konaklama sürelerini gösteren tablo aşağıdaki gibidir.
Ali Bey'in seyahat programında yer alan ülkelerin Dünya üzerindeki konumu yukarıdaki gibi olduğuna göre,
I. Güney Afrika'da iken Güneş ışınları bu ülkeye Türkiye'ye göre daha eğik açılarla gelmektedir.
II. Seyahati boyunca dört mevsimi de yaşamıştır.
III. Yeni yılı Avustralya'da yaz mevsiminde kutlamıştır.
yargılarından hangileri doğrudur?
Bir araştırmacı, mevsimlerin oluşumunda Güneş ışınlarının yer yüzeyi ile yaptığı açının hava sıcaklığına etkisini gözlemlemek amacıyla, bulunduğu şehirde görülen dört ayrı mevsimin başlangıç tarihlerinde, öğle vaktinde Güneş en tepede iken ölçümler yapıyor ve elde ettiği verileri aşağıdaki tabloya kaydediyor.
Araştırmacının yukarıdaki ölçümleri yaptığı şehir aşağıdakilerden hangisi olabilir?
Dünya'nın çeşitli yerlerinde gece ve gündüz süreleri yıl boyunca değişime uğrar. Bu durum yerkürenin dönme ekseninin,
Güneş çevresindeki yörünge düzlemine dik olmayıp, 23° 27' lık bir eğime sahip olmasından kaynaklanmaktadır. Ekvatorda gece ve gündüz süreleri yıl boyunca birbirine eşittir. Diğer bölgelerde, bu eşitlik sadece ilkbahar ve sonbahar başlangıcında gerçekleşir.
Kuzey Yarım Küre'de 21 Mart ilkbaharın başlangıcıdır. Sonbaharın başlangıç tarihi ise 23 Eylül'dür. Güney Yarım Küre'de mevsim başlangıçları Kuzey Yarım Küre'nin tam tersidir.
Kutup bölgesinde ise durum daha da ilginçtir. Yıl boyunca Güneş sadece bir kez, ilkbahar başlarken doğar. Sonbahar başlangıcına kadar 6 ay süren gündüz süresi yaşanır.
Gece - gündüz süreleri ve mevsim başlangıç tarihleri ilgili verilen bilgilere göre aşağıdaki ifadelerden hangisine ulaşılamaz?
Bilgi: Islak ve kuru termometre havanın bağıl nemini ölçmek için kullanılır. İki termometre arasındaki fark birbirine ne kadar yakınsa bağıl nem miktarı o kadar fazladır. İki sıcaklık birbirine eşitse bağıl nem %100'dür.
Yaptığı ölçümleri yukarıdaki tabloya göre değerlendiren meteoroloğun oluşturduğu raporda aşağıdaki ifadelerden hangisinin yer alması beklenmez?
Hava tahmini; belirli bir ülke, bölge veya merkezde, bir zaman dilimi içinde görülebilecek meteorolojik olayların gözlem ve analizlere dayanılarak subjektif veya objektif yöntemler kullanılarak önceden öngörülme çalışmaları olarak adlandırılır.
Hava tahmini üç aşamalıdır. Bunlar; gözlemler, analiz ve tahmindir.
Hava tahminlerinde gözlemler ve kullanılan ürünler: yer gözlemleri, gemi gözlemleri, yüksek atmosfer gözlemleri, radar ürünleri, uydu görüntüleri ve otomatik meteoroloji istasyonları verileri olmak üzere sınıflandırılır.
Hava tahminlerinde gözlemler ve kullanılan ürünler aşağıdaki gibidir.
Verilen bilgiyi ve görseli değerlendiren bazı öğrencilerin görüşleri aşağıda verilmiştir.
Tarık : Hava tahmini çalışmalarında farklı gözlem türleri ve teknolojilerin kullanılması hava tahminindeki hata payını azaltmak içindir.
Arif : Farklı gözlem araçlarından elde edilen veriler tek bir merkezde toplanır ve analiz edildikten sonra tahmine dönüştürülür.
Fatih : Teknolojik aletlerin kullanımı sonucu elde edilen veriler sayesinde hava tahminlerinde yanılma payı 900 olmuştur.
Buna göre verilen öğrenci çıkarımlarından hangileri doğru olabilir?
Yukarıdaki şekilde Dünya'nın Güneş'e göre konumu verilmiştir.
K, L, M noktalarında bulunan özdeş direklerin yukarıda Dünya'nın Güneş'e göre konumu verilen tarihte gün boyu ölçülerek kaydedilen gölge boylarının değişim grafiği aşağıdakilerden hangisi gibi olabilir? (K: kırmızı çizgi L: mavi çizgi M: yeşil çizgi )
Öğretmen: “Dünya'nın dönme ekseninin eğik olması veya Güneş etrafındaki dolanma hareketi sonucu Güneş ışınlarının yer yüzeyine düşme açısı yıl boyunca değişir.”
Öğretmen yukarıdaki bilgiyi doğrulamak amacıyla öğrencilerinden deney düzenekleri tasarlamalarını istiyor. Bazı öğrencilerin tasarladığı düzenekler aşağıdaki gibidir:
Buna göre, hangi öğrencilerin tasarladığı düzenekler öğretmenin verdiği bilgilerden herhangi birini destekler?
Testi Değerlendir