5. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2. Kitap Sayfa 37

Merhaba sevgili öğrencilerim, ben Fen Bilimleri öğretmeniniz. Bugün sizlerle birlikte “Gölge Büyüklüğündeki Değişim” etkinliğini inceleyeceğiz ve değerlendirme sorularını cevaplayacağız. Haydi gelin, bu etkinliği birlikte adım adım analiz edelim ve gölgelerin sırrını çözelim!

Değerlendirme

a. En büyük ve en küçük gölge boyunu gözlemlediğimiz durumlar hangileridir?

Bu soruyu cevaplamak için deneyimizin adımlarını hatırlamamız gerekiyor. Gölgenin boyunu nelerin değiştirdiğini düşünelim.

Adım 1: En Büyük Gölge

Etkinliğimizin III. durumunda, el fenerini figüre I. durumdan daha yakın tutmuştuk. Işık kaynağı (yani el fenerimiz) cisme ne kadar yaklaşırsa, ışığın engellenen alanı o kadar büyür ve duvardaki gölgesi de dev gibi olur! Tıpkı ellerimizle duvarda hayvan figürleri yaparken elimizi ışığa yaklaştırdığımızda gölgenin büyümesi gibi.

Sonuç olarak, en büyük gölge III. durumda, yani ışık kaynağı cisme en yakınken oluşur.

Adım 2: En Küçük Gölge

Etkinliğimizin II. durumunda ise el fenerini figürden uzaklaştırmıştık. Işık kaynağı cisimden uzaklaştıkça, duvara düşen gölge de küçülür ve daha net bir hal alır.

Bu yüzden, en küçük gölge II. durumda, yani ışık kaynağı cisme en uzakken oluşur.

b. Gölge büyüklüğüne etki eden faktörlerle ilgili bu etkinlikten ulaştığımız çıkarım nedir?

Harika bir soru! Bu etkinlik bize gölgenin boyunun sabit olmadığını, bazı şeylere bağlı olarak değiştiğini gösterdi. İşte bu deneyden çıkardığımız en önemli sonuçlar:

Adım 1: Çıkarımımızı Belirleyelim

Bu etkinlik sayesinde bir cismin gölgesinin büyüklüğünü iki temel şeyin değiştirdiğini öğrendik. Bunlar:

• Işık kaynağının cisme olan uzaklığı
• Cismin perdeye (deneyimizde duvara) olan uzaklığı

Adım 2: Çıkarımımızı Açıklayalım

Yani, bu deneyden şu sonuca varabiliriz:

Bir cismin gölge boyu; ışık kaynağı ile cisim arasındaki mesafeye ve cisim ile gölgenin oluştuğu yüzey (perde) arasındaki mesafeye bağlı olarak değişir.

Unutmayın çocuklar:

• Işık kaynağı cisme yaklaşırsa gölge büyür.
• Işık kaynağı cisimden uzaklaşırsa gölge küçülür.
• Cisim perdeye (duvara) yaklaşırsa gölge küçülür.
• Cisim perdeden (duvardan) uzaklaşırsa (yani ışık kaynağına yaklaşırsa) gölge büyür.

Umarım bu açıklamalar konuyu daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Aklınıza takılan başka bir soru olursa çekinmeden sorabilirsiniz!