Merhaba sevgili öğrencilerim!
Bugün sizlerle birlikte matematik kitabımızdaki “Şimdi Sıra Sende” bölümünü yapacağız. Bu bölümde bölme işlemleri ve problem çözme becerilerimizi geliştireceğiz. Kalemleriniz ve defterleriniz hazırsa, haydi başlayalım!
1. Soru: Aşağıdaki bölme işlemlerini yapınız. Yaptığınız bölme işlemlerinin doğruluğunu çarpma ve toplama işleminden yararlanarak kontrol ediniz.
Haydi ilk işlemle başlayalım!
İşlem: 964 ÷ 13
Bu işlemde 964 sayısını 13’e böleceğiz.
Adım 1: Önce 96’nın içinde 13’ün kaç defa olduğuna bakalım. 13’er 13’er saydığımızda 7 defa olduğunu görürüz. (13 x 7 = 91)
Adım 2: 96’dan 91’i çıkardığımızda 5 kalır. Yukarıdaki 4’ü aşağı indiririz ve sayımız 54 olur.
Adım 3: Şimdi 54’ün içinde 13’ün kaç defa olduğuna bakalım. 4 defa olduğunu görürüz. (13 x 4 = 52)
Adım 4: 54’ten 52’yi çıkardığımızda kalanımız 2 olur.
Sonuç olarak; Bölüm: 74, Kalan: 2‘dir.
Kontrol:
Şimdi işlemimizin doğru olup olmadığını kontrol edelim. Bunun için bölen ile bölümü çarpıp, sonuca kalanı ekleyeceğiz. Sonucun bölünen sayıya, yani 964’e eşit olması gerekiyor.(Bölen x Bölüm) + Kalan = Bölünen
(13 x 74) + 2 = 964Önce çarpma işlemini yapalım:
74 x 13 ---- 222 + 74 ---- 962Şimdi bulduğumuz sonuca kalanı ekleyelim:
962 + 2 = 964Sonucumuz 964 çıktı, yani bölünen sayıya ulaştık. Demek ki işlemimiz doğru! Harika!
İşlem: 826 ÷ 17
Şimdi de 826’yı 17’ye bölelim.
Adım 1: 82’nin içinde 17 kaç defa var? 17’şer sayalım… 4 defa! (17 x 4 = 68)
Adım 2: 82’den 68’i çıkaralım, geriye 14 kalır. Yukarıdaki 6’yı yanına indirelim, yeni sayımız 146 oldu.
Adım 3: 146’nın içinde 17 kaç defa var? Deneyelim… 8 defa! (17 x 8 = 136)
Adım 4: 146’dan 136’yı çıkaralım, kalanımız 10 olur.
Sonuç olarak; Bölüm: 48, Kalan: 10‘dur.
Kontrol:
Hemen sağlamasını yapalım. Bölen (17) ile bölümü (48) çarpıp, kalanı (10) ekleyeceğiz.(17 x 48) + 10 = 826
Çarpma işlemimiz:
48 x 17 ---- 336 + 48 ---- 816Kalanı ekleyelim:
816 + 10 = 826Sonucumuz 826, yani bölünen sayının aynısı! Bu işlemimiz de doğru!
İşlem: 783 ÷ 12
Sıradaki işlemimiz 783’ü 12’ye bölmek.
Adım 1: 78’in içinde 12 kaç defa var? 12’şer ritmik saydığımızda 6 defa olduğunu buluruz. (12 x 6 = 72)
Adım 2: 78’den 72’yi çıkarırsak 6 kalır. Yukarıdaki 3’ü aşağıya indiriyoruz, sayımız 63 oldu.
Adım 3: 63’ün içinde 12 kaç defa var? 5 defa! (12 x 5 = 60)
Adım 4: 63’ten 60’ı çıkardığımızda kalanımız 3 olur.
Sonuç olarak; Bölüm: 65, Kalan: 3‘tür.
Kontrol:
Kontrol zamanı! Bölen (12) ile bölümü (65) çarpıp, kalanı (3) ekleyeceğiz.(12 x 65) + 3 = 783
Çarpma işlemimiz:
65 x 12 ---- 130 + 65 ---- 780Kalanı ekleyelim:
780 + 3 = 783Sonucumuz bölünen sayı olan 783’e eşit! Aferin bize, bu işlem de doğru!
2. Soru: Kerem’in her gün okuduğu sayfa sayısı eşittir. Kerem’in 30 günde okuduğu sayfa sayısı 990 olduğuna göre Kerem’in bir günde kaç sayfa okuduğunu bulunuz.
Bu soruda bize bir bütün verilmiş (30 günde okunan 990 sayfa) ve bu bütünü oluşturan eşit parçalardan bir tanesi (1 günde okunan sayfa sayısı) soruluyor. Bu durumda yapmamız gereken işlem tabii ki bölme işlemidir.
Adım 1: Toplam sayfa sayısını (990), toplam gün sayısına (30) böleceğiz.
İşlemimiz: 990 ÷ 30 = ?
Adım 2: Bu gibi sonunda sıfır olan sayıları bölerken işimizi kolaylaştırabiliriz. Bölünen ve bölen sayıdan birer tane sıfır silebiliriz. Bu durumda işlemimiz 99 ÷ 3 haline gelir.
Adım 3: 99’u 3’e böldüğümüzde sonucu 33 olarak buluruz.
Sonuç: Kerem bir günde 33 sayfa kitap okuyormuş.
Kerem’in bir ayda okuduğu sayfa sayısının doğruluğunu çarpma işlemi şeklinde ifade ediniz.
Bulduğumuz sonucun doğru olup olmadığını kontrol etmek için, bir günde okunan sayfa sayısı (33) ile gün sayısını (30) çarparız. Sonucun toplam sayfa sayısına, yani 990’a eşit olması gerekir.
Kontrol İşlemi: 33 x 30 = ?
33 ile 3’ü çarpıp (33 x 3 = 99), sonuna bir sıfır ekleyebiliriz.
33 x 30 = 990Sonucumuz 990 çıktı. Bu da soruda verilen toplam sayfa sayısıyla aynı. Demek ki cevabımız kesinlikle doğru!
Harikasınız çocuklar! Bütün soruları başarıyla çözdük. Matematik, adımları doğru takip ettiğimizde ne kadar da kolay ve eğlenceli, değil mi? Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere!