Merhaba sevgili öğrenciler! Ben sizin Fen Bilimleri öğretmeninizim. Bugün birlikte bu sayfadaki soruları çözeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
A. NEDEN BESLENİRİZ?
Teneffüste okul bahçesinde koştunuz, oynadınız ve sınıfa girdiniz. Ders sonunda öğretmeniniz “Çocuklar şimdi beslenme zamanı.” diyor ve sizler ellerinizi yıkadıktan sonra beslenme çantanızdan çıkardığınız yiyecekleri tüketiyorsunuz (Görsel 2.1). Beslenme listeniz nelere dikkat edilerek hazırlanmış olabilir?
Bu soruda, teneffüste koşturup oynadıktan sonra beslenme zamanının geldiği anlatılıyor. Öğretmenimiz bize beslenme zamanının geldiğini söylüyor ve biz de çantalarımızdan çıkardığımız yiyecekleri yiyoruz. Buradaki önemli nokta, beslenme listemizin neden bu şekilde hazırlandığını düşünmemiz. Yani beslenmemizin bize ne gibi faydaları var? Okulda enerji dolu olmak, derslere odaklanabilmek ve sağlıklı büyüyebilmek için beslenmemiz çok önemli. Bu yüzden beslenme listemiz, bu ihtiyaçlarımızı karşılayacak şekilde hazırlanmış olmalı. Örneğin, bize enerji verecek karbonhidratlar, vücudumuzu geliştirecek proteinler ve hastalıklara karşı bizi koruyacak vitaminler ve mineraller içeren yiyecekler olmalı.
Görsel 2.1: Beslenme yapan öğrenciler
Motorlu taşıtların çoğu çalışabilmek ve hareket edebilmek için benzin, motorin gibi yakıtlara ihtiyaç duyar. “Yer Kabağı ve Dünya’mızın Hareketleri” ünitesinde geçen “maden” konusunu hatırlayınız. Motorlu taşıtların çalışmasını sağlayan yakıtlar, yer altından çıkarılan ve ve “petrol” olarak adlandırılan fosil yakıtlardır.
Motorlu bir taşıtın yakıtı biterse çalışır mı? Nedenini açıklayınız (Görsel 2.2).
Bu soruya cevap vermek için öncelikle verilen bilgiyi dikkatlice okuyalım. Metinde ne diyor? Motorlu taşıtların çalışması için neye ihtiyaç duydukları anlatılıyor, değil mi? Evet, benzin, motorin gibi yakıtlara ihtiyaç duydukları söyleniyor. Hatta bu yakıtların yer altından çıkarılan fosil yakıtlar olduğunu da öğreniyoruz.
Şimdi soruyu düşünelim: Motorlu bir taşıtın yakıtı biterse çalışır mı? Cevap tabii ki hayır! Bir arabanın hareket etmesi için yakıta ihtiyacı var. Tıpkı bizim yemek yemeden enerji bulamayacağımız gibi, arabalar da benzin veya mazot olmadan çalışamaz.
Peki, nedenini açıklayalım. Arabanın motoru, yakıtı yakarak enerji elde eder. Bu enerji sayesinde de tekerlekler döner ve araba hareket eder. Eğer yakıt biterse, motor çalışamaz, enerji üretilemez ve dolayısıyla araba da hareket edemez.
Görsel 2.2: Motorlu taşıta yakıt konulması
Bu görselde, bir benzin istasyonunu görüyoruz. Beyaz bir araba yakıt alıyor. Bu da az önce konuştuğumuz konuyu destekliyor. Arabaların yakıtlarının bittiğinde onları nasıl doldurduğumuzu gösteriyor.