Merhaba sevgili 4. sınıf öğrencileri! Ben sizin Fen Bilimleri öğretmeninizim. Bugün birlikte bu sayfadaki soruları çözeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
B. DÜNYA’NIN DÖNME VE DOLANMA HAREKETLERİNİN SONUÇLARI
“Güneş doğdu.” veya “Güneş battı.” sözlerini duymuşsunuzdur. Bu sözler ile anlatılmak istenen nedir? Arkadaşlarınızla tartışınız.
Bu soruda bizden istenen, “Güneş doğdu” ve “Güneş battı” ifadelerinin ne anlama geldiğini düşünmemiz ve arkadaşlarımızla konuşmamız. Hadi bunu biraz inceleyelim:
Görsel 1.29: Aydınlık
Bu görselde güneşin tepede olduğu, her yerin aydınlık olduğu bir zaman dilimi görüyorsunuz. Bu durum, güneşin doğduğunu ve gökyüzünde yükseldiğini gösterir.
Görsel 1.30: Karanlık
Bu görselde ise gökyüzü karanlık, ay ve yıldızlar görünüyor. Bu da güneşin battığını ve gece olduğunu gösteriyor.
Yani, “Güneş doğdu” dediğimizde, güneşin ufkumuzda belirmesi ve etrafımızın aydınlanmaya başlaması anlamına gelir. “Güneş battı” dediğimizde ise, güneşin ufkun altında kaybolması ve etrafımızın kararması anlamına gelir.
Görsel 1.29 ve 1.30’da aynı yer, hem aydınlık hem karanlık şekilde görülmektedir. Görseller günün hangi zaman dilimlerine ait olabilir?
Bu soru, az önce konuştuğumuz görselleri anlamamızla ilgili. Birinci görselde her yer aydınlık, ikinci görselde ise karanlık. Bu durum günün hangi zamanlarında olur, birlikte düşünelim:
Adım 1: Görsel 1.29’da güneşin parlaklığı ve etrafın aydınlığı dikkat çekiyor. Bu, günün aydınlık zamanıdır.
Adım 2: Görsel 1.30’da ise gökyüzü karanlık, ay ve yıldızlar var. Bu da günün karanlık zamanıdır.
Sonuç: Bu nedenle, Görsel 1.29 gündüz zamanına, Görsel 1.30 ise gece zamanına aittir.
Şimdi alttaki görselleri de inceleyelim:
İlk görselde, Dünya’nın bir tarafının aydınlık, diğer tarafının ise karanlık olduğunu görüyorsunuz. Aydınlık olan tarafta “Gündüz” yazıyor. Karanlık olan tarafta ise “Gece” yazıyor.
Altta bir metin var: “Dünya’nın kendi ekseni etrafındaki bir tam dönüşüyle geçen süreye bir gün denir.” Bu çok önemli bir bilgi! Dünya kendi etrafında bir tam tur döndüğünde tam 24 saat geçmiş oluyor ve biz buna bir gün diyoruz.
Yanındaki metinde ise şöyle yazıyor: “Dünya, kendi ekseni etrafında batıdan doğuya doğru döner.” Bu da Dünya’nın hareket yönünü gösteriyor. Batıdan doğuya doğru dönüyor.
Ve son görselde, Dünya’nın döndükçe aydınlık ve karanlık bölgelerinin nasıl değiştiğini görüyoruz. Dünya döndükçe, bir tarafı güneşe doğru gelir ve aydınlanır (gündüz olur), diğer tarafı ise güneşten uzaklaşır ve karanlıklaşır (gece olur).
En altta da şöyle bir not var: “Bir gün 24 saattir.” Bu da az önce öğrendiğimiz bilginin tekrarı.
Umarım bu açıklamalar her şeyi daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Fen Bilimleri dersinde görüşmek üzere! 👋