Merhaba sevgili 4. sınıf öğrencim! Ben senin Fen Bilimleri öğretmeninim. Gel bakalım, bu sayfadaki soruları birlikte çözelim. Tıpkı birer dedektif gibi ipuçlarını takip edip cevapları bulacağız. Hazırsan başlıyoruz!
—
**Soru 1:**
Metinde Thomas Alva Edison’un ampulü icat ettiği yıl hangisidir?
Metne dikkatlice baktığımızda, Thomas Alva Edison’un ampulü icat ettiği yılın 1879 olduğunu görüyoruz. Metin şöyle diyor: “1879 yılında Thomas Alva Edison (Tamis Alva Edison) ampulü icat etti.”
**Sonuç:** 1879
—
**Soru 2:**
Lewis Howard Latimer’in ampul icadındaki rolü nedir?
Metinde Lewis Howard Latimer’in ampul icadındaki rolü şöyle açıklanmış: “Lewis Howard Latimer (Luvis Havird Ledimir) karbon flaman kullanarak uzun ömürlü ilk ampulü icat etti.” Bu da demek oluyor ki, o ilk uzun ömürlü ampulün önemli bir parçası olan karbon flamanı kullanarak ampulü icat etmiş.
**Sonuç:** Karbon flaman kullanarak uzun ömürlü ilk ampulü icat etmek.
—
**Soru 3:**
Fluoresan lambaların icat edilme sebebi nedir?
Fluoresan lambaların neden icat edildiğini metinde şöyle buluyoruz: “Ampulün icadından sonraki yıllarda ampullere göre daha az enerji harcayan floresan lambalar icat edildi.” Yani, daha az elektrik harcamaları için icat edilmişler.
**Sonuç:** Ampullere göre daha az enerji harcamaları.
—
**Soru 4:**
Halojen lambalar hakkında hangi bilgi verilmiştir?
Metin, halojen lambalar hakkında şu bilgiyi veriyor: “Ampullerden daha parlak ışık veren halojen lambalar icat edildi.” Demek ki, halojen lambaların en önemli özelliği daha parlak ışık vermeleriymiş.
**Sonuç:** Ampullerden daha parlak ışık verirler.
—
**Soru 5:**
Led lambayı kim icat etmiştir?
Bu sorunun cevabı da metnin içinde gizli. Metni okuduğumuzda, “Nick Holonyak (Nik Holonyak), led lambayı icat etti.” yazdığını görüyoruz. O zaman cevabımız çok net!
**Sonuç:** Nick Holonyak (Nik Holonyak)
—
**Soru 6:**
Aydınlatma teknolojisi olmasaydı hastalar ameliyat edilebilir miydi? Neden?
Bu soru biraz düşünmemizi istiyor. Metin şöyle diyor: “Aydınlatma teknolojisi olmasaydı hava karardıktan sonra hastaneler de hastalar ameliyat edilebilir miydi?” Buradaki soru işaretleri bize aslında cevabın ‘hayır’ olduğunu düşündürüyor. Çünkü ameliyat gibi hassas işlemler için iyi bir aydınlatmaya ihtiyaç duyarız. Karanlıkta doktorlar neyi görecekler ki?
Adım 1: Metinde “hava karardıktan sonra hastaneler de hastalar ameliyat edilebilir miydi?” diye bir soru soruluyor. Bu, aydınlatma olmadan ameliyatın zor olacağını ima ediyor.
Adım 2: Ameliyatlar, doktorların hastayı net bir şekilde görebilmesi için çok iyi aydınlatılmış ortamlarda yapılır. Karanlıkta çalışmak hem doktorlar için hem de hastalar için çok tehlikeli olurdu.
**Sonuç:** Hayır, edilmeyebilirdi. Çünkü ameliyatlar için iyi bir aydınlatmaya ihtiyaç duyulur.
—
**Soru 7:**
Aydınlatma teknolojisi olmasaydı fabrikalarda üretime devam edilebilir miydi? Neden?
Bu sorunun cevabını da metnin içinde buluyoruz. Metin, “Fabrikalarda üretime devam edilebilir miydi?” diye soruyor. Yine burada da aynı mantıkla düşünmemiz gerekiyor. Fabrikalarda makineler çalışır, ürünler yapılır. Bütün bunlar için görmek şart. Eğer hava kararınca ortalık zifiri karanlık olursa, makineler nasıl çalışacak, işçiler neyi üretecek? Elbette devam edilemezdi.
Adım 1: Metin, aydınlatma teknolojisi olmadan fabrikalarda üretime devam edilip edilemeyeceğini sorguluyor.
Adım 2: Fabrikalarda makinelerin çalışması ve ürünlerin üretilmesi için etrafı net bir şekilde görebilmek çok önemlidir. Karanlıkta bu işlemler yapılamaz.
**Sonuç:** Hayır, edilemezdi. Çünkü fabrikalarda üretim için net görüş gereklidir.
—
**Soru 8:**
Günümüzde aydınlatma teknolojisindeki gelişmelerin yaşam kalitemize katkılarından iki tanesini yazınız.
Metinde günümüzdeki aydınlatma teknolojisinin yaşam kalitemize olan katkılarından bahsediliyor. Okuyalım bakalım:
“Günümüzde aydınlatma teknolojisinde büyük gelişmeler olmuştur. Böylece insanların yaşam kaliteleri artmıştır. Aydınlatma teknolojileri sayesinde insanlar işlerini günün her saatinde yapabilmektedir. Aydınlatma teknolojileri olmasaydı hava karardıktan sonra taşıtları kullanamazdık. Hava karardığında sokaklar, parklar ve bahçelerde bu kadar rahat dolaşamazdık.”
Buradan iki tane önemli katkı çıkarabiliriz:
Katkı 1: İnsanlar işlerini günün her saatinde yapabilirler. Yani gece olunca işler durmaz, aydınlatma sayesinde devam eder.
Katkı 2: Hava karardıktan sonra bile sokaklarda, parklarda ve bahçelerde rahatça dolaşabiliriz. Bu da bizim güvenliğimizi ve keyfimizi artırır.
**Sonuç:**
a) İnsanlar işlerini günün her saatinde yapabilirler.
b) Hava karardıktan sonra bile sokaklarda, parklarda ve bahçelerde rahatça dolaşılabilir.
—
Umarım bu çözümlerimiz senin için faydalı olmuştur. Fen Bilimleri dersinde aydınlatma teknolojisinin ne kadar önemli olduğunu hep birlikte görmüş olduk. Aklına takılan bir şey olursa çekinmeden sorabilirsin!